RSS
Alfabetische index
Deze pagina is beschikbaar in 15 talen
Nieuwe beschikbare talen:  CS - HU - PL - RO

We are migrating the content of this website during the first semester of 2014 into the new EUR-Lex web-portal. We apologise if some content is out of date before the migration. We will publish all updates and corrections in the new version of the portal.

Do you have any questions? Contact us.


Veiligheid van levensmiddelen en diervoeders

Deze verordening scherpt de bestaande voorschriften inzake op de interne markt aangeboden levensmiddelen en diervoeders aan. Zij schept met name een kader voor controle en follow-up op het gebied van productie, preventie en risicobeheer. Zij voorziet ook in de oprichting van de Europese Autoriteit voor de voedselveiligheid (EFSA), die het referentiepunt is voor de wetenschappelijke controle en evaluatie van levensmiddelen en diervoeders.

BESLUIT

Verordening (EG) nr. 178/2002 van het Europees Parlement en de Raad van 28 januari 2002 tot vaststelling van de algemene beginselen en voorschriften van de levensmiddelenwetgeving, tot oprichting van een Europese Autoriteit voor voedselveiligheid en tot vaststelling van procedures voor voedselveiligheidsaangelegenheden [Zie wijzigingsbesluit(en)].

SAMENVATTING

Deze verordening waarborgt de kwaliteit van voor menselijke consumptie bestemde levensmiddelen en van diervoeders. Zij garandeert zo het vrije verkeer van gezonde en veilige levensmiddelen op de interne markt.

De levensmiddelenwetgeving van de Europese Unie (EU) beschermt de consument voorts tegen frauduleuze en bedrieglijke praktijken. Zij heeft tevens ten doel de gezondheid en het welzijn van dieren, de gezondheid van planten, alsmede het milieu te beschermen.

Veiligheidsvoorschriften

Levensmiddelen die schadelijk zijn voor de gezondheid en/of niet geschikt zijn voor consumptie mogen niet in de handel worden gebracht. Bij de beoordeling of een levensmiddel al dan niet schadelijk is, worden de volgende punten in aanmerking genomen:

  • de normale gebruiksomstandigheden;
  • de aan de consument verstrekte informatie;
  • het vermoedelijke onmiddellijke of uitgestelde effect op de gezondheid;
  • de cumulatieve toxische effecten;
  • de bijzondere gevoeligheden van bepaalde consumenten.

Wanneer een schadelijk levensmiddel deel uitmaakt van een lading of zending, wordt de volledige lading of zending als onveilig beschouwd.

Evenzo mogen onveilig bevonden diervoeders niet in de handel worden gebracht noch aan voedselproducerende dieren worden vervoederd.

Verantwoordelijkheden van de exploitanten

Exploitanten * passen de levensmiddelenwetgeving toe in alle stadia van de voedselketen, met name bij de productie, de verwerking, het vervoer, de distributie en de vertrekking van levensmiddelen en diervoeders.

Exploitanten moeten bovendien de traceerbaarheid van de producten in alle stadia van de productie, de verwerking en de distributie garanderen, ook van de stoffen die in de levensmiddelen zijn gebruikt.

Indien een exploitant van mening is dat een levensmiddel of diervoeder schadelijk is voor de menselijke of de dierlijke gezondheid, stelt hij de bevoegde autoriteiten daarvan in kennis en leidt hij onmiddellijk de procedures in om de betrokken producten uit de handel te nemen.

Analyse van de risico’s in verband met levensmiddelen en diervoeders

De analyse van de gezondheidsrisico’s omvat verschillende fasen, namelijk beoordeling, beheer en communicatie met het grote publiek. Zij wordt op een onafhankelijke, objectieve en doorzichtige wijze uitgevoerd op basis van de beschikbare wetenschappelijke informatie en gegevens.

Indien de analyse uitwijst dat er risico’s zijn, kunnen de lidstaten en de Commissie het voorzorgsbeginsel toepassen en voorlopige maatregelen treffen die evenredig zijn met de omvang van de risico’s.

Internationale markt

De wetgeving is van toepassing op levensmiddelen die uit de EU worden uitgevoerd of wederuitgevoerd voordat deze in een derde land in de handel worden gebracht, tenzij het invoerende land anders beslist.

De EU draagt bij tot de totstandkoming van internationale technische normen voor levensmiddelen en diervoeders, alsmede internationale sanitaire en fytosanitaire normen.

Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA)

De EFSA verschaft wetenschappelijk advies en biedt wetenschappelijke en technische ondersteuning in alle aangelegenheden die op de voedselveiligheid van invloed zijn. Zij verstrekt onafhankelijke informatie en verzorgt de communicatie inzake risico’s met het grote publiek.

Zowel de lidstaten van de EU als andere landen die de communautaire voedselveiligheidswetgeving toepassen, kunnen aan de EFSA deelnemen.

De EFSA heeft ook tot taak:

  • de beoordeling van de risico’s te coördineren en nieuwe risico’s te identificeren;
  • de Commissie wetenschappelijk en technisch advies te verstrekken, ook in het kader van de procedures voor crisisbeheer;
  • wetenschappelijke en technische gegevens inzake voedselveiligheid te verzamelen en bekend te maken;
  • Europese netwerken te vormen van organisaties die werkzaam zijn op het gebied van voedselveiligheid.

Systeem voor snelle waarschuwingen

Er is een systeem voor snelle waarschuwingen (EN) opgezet, RAPEX genoemd, waaraan de lidstaten, de Commissie en de EFSA deelnemen. Met dit systeem kan informatie worden uitgewisseld over:

  • maatregelen die het in de handel brengen van levensmiddelen of diervoeders beperken of die het uit de handel nemen daarvan voorschrijven;
  • met het bedrijfsleven genomen initiatieven om het gebruik van levensmiddelen of diervoeders te reguleren;
  • de afkeuring van een partij levensmiddelen of diervoeders aan een grenspost van de EU.

Indien levensmiddelen of diervoeders een risico inhouden, moet de via het netwerk doorgegeven informatie aan het publiek beschikbaar worden gesteld.

Noodsituaties

Wanneer levensmiddelen of diervoeders, ook indien zij uit een derde land zijn ingevoerd, een ernstig risico voor de gezondheid van mens, dier of milieu inhouden dat niet kan worden beheerst, neemt de Commissie beschermende maatregelen en:

  • schort zij het in de handel brengen of het gebruik van de betrokken producten op indien deze uit de EU komen;
  • schort zij de invoer van de betrokken producten op indien deze uit een derde land afkomstig zijn.

Wanneer de Commissie geen maatregelen neemt nadat zij in kennis is gesteld van een ernstig risico, kan de betrokken lidstaat zelf beschermende maatregelen nemen. De Commissie legt de zaak dan binnen tien werkdagen voor aan het Permanent Comité voor de voedselketen en de diergezondheid, dat beslist of de nationale beschermende maatregelen worden verlengd, gewijzigd of ingetrokken.

Crisisbeheersplan

Wanneer zich directe of indirecte risico’s voor de gezondheid van de mens voordoen die niet in deze verordening zijn voorzien, kunnen de Commissie, de EFSA en de lidstaten een algemeen plan voor het beheer van de crisis opstellen.

Wanneer zich een ernstig risico voordoet dat niet met de bestaande bepalingen kan worden aangepakt, richt de Commissie onmiddellijk een crisiseenheid op, waaraan de EFSA deelneemt door wetenschappelijke en technische bijstand te verlenen. Die crisiseenheid verzamelt en beoordeelt alle relevante informatie en onderzoekt de mogelijkheden om het risico voor de menselijke gezondheid te voorkomen, weg te nemen of te beperken.

Context

De Besluiten 68/361/EEG, 69/414/EEG en 70/372/EEG worden ingetrokken.

Belangrijkste begrippen
  • Exploitant: natuurlijke persoon of rechtspersoon die verantwoordelijk is voor de naleving van de in de levensmiddelenwetgeving vastgestelde voorschriften in het levensmiddelenbedrijf of de levensmiddelensector waarover hij de leiding heeft.

REFERENTIES

Besluit Datum van inwerkingtreding Uiterste datum voor omzetting in de lidstaten Publicatieblad

Verordening (EG) nr. 178/2002

21.2.2002

1.1.2005

L 31, 1.2.2002

Wijzigingsbesluit(en) Datum van inwerkingtreding Uiterste datum voor omzetting in de lidstaten Publicatieblad

Verordening (EG) nr. 1642/2003

1.10.2003

-

L 245, 29.9.2003

Verordening (EG) nr. 575/2006

28.4.2006

-

L 100, 8.4.2006

Verordening (EG) nr. 202/2008

25.3.2008

-

L 60, 5.3.2008

Verordening (EG) nr. 596/2009

7.8.2009

-

L 188, 18.7.2009

De opeenvolgende wijzigingen en rectificaties van Verordening (EG) nr. 178/2002 zijn in de basistekst opgenomen. Deze geconsolideerde versie heeft slechts informatieve waarde.

GERELATEERDE BESLUITEN

Verordening (EG) nr. 2230/2004 van de Commissie van 23 december 2004 houdende uitvoeringsbepalingen van Verordening (EG) nr. 178/2002 voor wat betreft het netwerk van organisaties die werkzaam zijn op de gebieden die behoren tot de opdracht van de Europese Autoriteit voor voedselveiligheid [Publicatieblad L 379 van 24.12.2004].

Besluit 2004/478/EG van de Commissie van 29 april 2004 betreffende de goedkeuring van een algemeen plan voor crisismanagement op het gebied van levensmiddelen en diervoeders [Publicatieblad L 160 van 30.4.2004].

Verordening (EG) nr. 854/2004 van het Europees Parlement en de Raad van 29 april 2004 houdende vaststelling van specifieke voorschriften voor de organisatie van de officiële controles van voor menselijke consumptie bestemde producten van dierlijke oorsprong [[Publicatieblad L 139 van 30.4.2004].

Laatste wijziging: 17.05.2011

Zie ook

Juridische mededeling | Over deze site | Zoeken | Contact | Naar boven