EUROPA

STRESZCZENIE

W świetle zmian w Unii Europejskiej (UE) rozporządzenie Rady (EWG) nr 302/93 w sprawie ustanowienia Europejskiego Centrum Monitorowania Narkotyków i Narkomanii (EMCDDA) należało przekształcić. Aby zwiększyć rolę centrum w zakresie działań dotyczących pojawiających się tendencji, szczególnie w zażywaniu różnego rodzaju narkotyków jednocześnie, kiedy nielegalne substancje psychoaktywne zażywane są w połączeniu z substancjami legalnymi lub lekarstwami, konieczne stało się też jego uaktualnienie.

Rola i działania

Rolą EMCDDA jest uzyskiwać i przetwarzać statystyczne, dokumentacyjne oraz techniczne informacje o narkotykach i narkomanii i tym samym przedstawiać UE i państwom członkowskim ogólny obraz problemu narkotyków w Europie, w przypadkach gdy w zakresie swoich kompetencji podejmują one środki lub działania w celu walki z narkotykami. Centrum nie może wykraczać poza ten ogólny obraz ani zbierać danych osobowych.

Na mocy tego rozporządzenia powierzono centrum ważniejszą rolę. Zakres działań centrum w zakresie gromadzenia, zapisywania i analizowania danych zostaje poszerzony o dane dotyczące pojawiających się tendencji w zażywaniu narkotyków. W rozporządzeniu podkreślono znaczenie wymiany informacji o najlepszych praktykach państw UE.

Do obszarów priorytetowych EMCDDA należy:

• monitorowanie stanu problemów związanych z narkotykami oraz pojawiających się tendencji, w szczególności wiążących się z zażywaniem różnego rodzaju narkotyków jednocześnie,
• monitorowanie rozwiązań zastosowanych w odniesieniu do problemów związanych z narkotykami, dostarczanie informacji o najlepszych praktykach w państwach UE oraz ułatwienie wymiany takich praktyk między nimi,
• utrzymywanie systemu szybkiej wymiany informacji oraz ocena ryzyka wiążącego się z nowymi substancjami psychoaktywnymi,
• opracowywanie narzędzi i instrumentów, mających na celu ułatwienie Komisji i państwom UE monitorowania i oceny ich polityk krajowych dotyczących narkotyków.

Sposób organizacji EMCDDA oraz jego metody pracy powinny zapewniać obiektywny charakter oczekiwanych wyników, tzn. porównywalność źródeł i metod związanych z informacjami o narkotykach. Jego zadania sprowadzają się do:

• gromadzenia i analizy istniejących danych,
• poprawy metod porównywania danych,
• rozpowszechniania danych,
• współpracy z organizacjami europejskimi i międzynarodowymi oraz państwami spoza UE,
• rozpowszechniania informacji o nowych zjawiskach i tendencjach.

Centrum wspomagane jest przez komitet naukowy.

Centrum ma do swej dyspozycji europejską sieć informacji o narkotykach i narkomanii (REITOX). Sieć ta składa się z ośrodków – po jednym w każdym państwie UE i każdym państwie, które zawarło umowę w sprawie udziału w działaniach EMCDDA oraz z ośrodka w Komisji.

Obowiązkiem centrum jest uwzględnianie działań prowadzonych przez inne agencje, np. Europejski Urząd Policji (Europol).

Status prawny i organizacyjny

Centrum posiada osobowość prawną. W sprawach wniesionych przeciwko centrum właściwy jest Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Siedziba centrum znajduje się w Lizbonie, w Portugalii.

Na czele EMCDDA stoi dyrektor, który jest odpowiedzialny za bieżące zarządzanie centrum. Zarząd, który jest wspomagany przez komitet wykonawczy, przyjmuje:

• trzyletnie programy pracy,
• roczne programy pracy (w ramach trzyletnich programów pracy),
• sprawozdania roczne z działań.

EMCDDA jest otwarte na udział państw spoza UE, które podzielają zainteresowanie UE i jej państw członkowskich problemami związanymi z narkotykami. W rozporządzeniu określony został status członków reprezentujących te państwa w zarządzie.

Centrum ma stopniowo realizować swoje zadania w świetle celów przyjętych w trzyletnich i rocznych programach prac z należytym uwzględnieniem dostępnych środków. Co sześć lat Komisja przeprowadza zewnętrzną ocenę centrum, która powinna obejmować również sieć REITOX.