Zasada współpracy między instytucjami
Współpraca między instytucjami ma zasadnicze znaczenie dla dobrego funkcjonowania Unii Europejskiej. Trybunał Sprawiedliwości uznał nawet obowiązek lojalnej współpracy za ogólną zasadę prawa. Nawet jeśli lojalna współpraca nie jest wyraźnie wymieniona w traktatach, jest obowiązkiem, którego przestrzegać muszą wszystkie państwa członkowskie i instytucje unijne.
STRESZCZENIE
Zasada „lojalnej współpracy” została ujęta w art. 4 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE) w ramach stosunków między Unią Europejską (UE) a państwami członkowskimi oraz w art. 13 TUE w sprawie stosunków między instytucjami UE.
Uogólniając, artykuł ten stwierdza, że państwa członkowskie muszą podejmować wszelkie konieczne środki, aby zrealizować zobowiązania wynikające z traktatu i nie robić niczego, co mogłoby szkodzić dobremu funkcjonowaniu UE.
Współpraca między państwami członkowskimi i instytucjami UE
Państwa członkowskie mają obowiązek lojalnie współpracować z instytucjami UE. W ten sposób zachęcane są do wspierania działania UE i do nieutrudniania jej należytego funkcjonowania, np. poprzez:
- nakładanie kar za złamanie prawa UE w sposób równie rygorystyczny, co w przypadku prawa krajowego,
- współpracę z Komisją w ramach procedur zmierzających do kontrolowania przestrzegania prawa UE np. regularnie przekazując wymagane dokumenty,
- naprawię szkód spowodowanych łamaniem prawa UE,
- nieutrudnianie wewnętrznego funkcjonowania instytucji europejskich (np. przez nakładanie podatku od zwrotu kosztów transportu do Brukseli i Strasburga dla europosłów),
- współpracę z Komisją w przypadku bierności Rady tak, aby umożliwić UE wywiązanie się ze swych zobowiązań (np. aby odpowiedzieć na pilne potrzeby zachowania niektórych zapasów ryb).
Artykuł 4 TUE zachęca UE i państwa członkowskie do wzajemnego szacunku i do pomocy w wypełnianiu zadań wynikających z traktatów.
Współpraca między instytucjami
Zgodnie z art. 13 TUE instytucje UE są zobowiązane do przestrzegania zasady „lojalnej współpracy” między sobą. A są to:
- Parlament Europejski,
- Rada Europejska,
- Rada,
- Komisja Europejska,
- Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej,
- Europejski Bank Centralny,
- Trybunał Obrachunkowy.
Zasada ta jest stosowana zgodnie z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości UE.
Zasada współpracy międzyinstytucjonalnej ujęta jest także w art. 249 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE), który stwierdza, że Rada i Komisja muszą prowadzić wzajemne konsultacje i wspólnie zorganizować zasady tej współpracy.
Współpraca międzyinstytucjonalna odbywa się na różne sposoby, na przykład poprzez:
- wymianę listów między Radą a Komisją,
- porozumienia międzyinstytucjonalne,
- wspólne deklaracje dla trzech instytucji.