RSS
Alfabetische index
Deze pagina is beschikbaar in 15 talen
Nieuwe beschikbare talen:  CS - HU - PL - RO

We are migrating the content of this website during the first semester of 2014 into the new EUR-Lex web-portal. We apologise if some content is out of date before the migration. We will publish all updates and corrections in the new version of the portal.

Do you have any questions? Contact us.


Auteursrecht en naburige rechten in de informatiemaatschappij

Deze richtlijn beoogt de aanpassing van de wetgeving betreffende het auteursrecht en de naburige rechten aan de technologische ontwikkelingen en in het bijzonder aan de informatiemaatschappij.

BESLUIT

Richtlijn 2001/29/EG van het Europees Parlement en de Raad van 22 mei 2001 betreffende de harmonisatie van bepaalde aspecten van het auteursrecht en de naburige rechten in de informatiemaatschappij.

SAMENVATTING

Tenzij anders is bepaald geldt de richtlijn onverminderd de bestaande bepalingen betreffende:

  • de rechtsbescherming van computerprogramma's;
  • het verhuurrecht, het uitleenrecht en bepaalde naburige rechten op het gebied van intellectuele eigendom;
  • het auteursrecht en de naburige rechten op het gebied van de satellietomroep en de doorgifte via de kabel;
  • de beschermingstermijn van het auteursrecht en van bepaalde naburige rechten;
  • de rechtsbescherming van databanken.

In de richtlijn worden drie hoofdgebieden behandeld: reproductierecht, recht van mededeling en distributierecht.

Reproductierecht

De lidstaten voorzien in het uitsluitende recht, elke directe of indirecte, tijdelijke of duurzame, volledige of gedeeltelijke reproductie, met welke middelen en in welke vorm ook, toe te staan of te verbieden:

  • voor auteurs, van het origineel en de kopieën van hun werken;
  • voor uitvoerende kunstenaars, van de vastleggingen van hun uitvoeringen;
  • voor producenten van fonogrammen, van hun fonogrammen;
  • voor producenten van de eerste vastleggingen van films, van het origineel en de kopieën van hun films;
  • voor omroeporganisaties, van de vastleggingen van hun uitzendingen, ongeacht of deze uitzendingen via de ether of per draad plaatsvinden, uitzendingen per kabel of satelliet daaronder begrepen.

Recht van mededeling

De lidstaten voorzien ten behoeve van auteurs in het uitsluitende recht de mededeling aan het publiek van originelen en kopieën van hun werken, met inbegrip van de beschikbaarstelling voor het publiek van hun werken op zodanige wijze dat deze voor leden van het publiek op de door dezen individueel gekozen plaats en tijd toegankelijk zijn, toe te staan of te verbieden.

Hetzelfde geldt, wat betreft het recht de beschermde zaken op zodanige wijze voor het publiek beschikbaar te stellen dat deze voor leden van het publiek op de door dezen individueel gekozen plaats en tijd toegankelijk zijn:

  • voor uitvoerende kunstenaars, met betrekking tot de vastleggingen van hun uitvoeringen;
  • voor producenten van fonogrammen, met betrekking tot hun fonogrammen;
  • voor producenten van de eerste vastleggingen van films, met betrekking tot het origineel en de kopieën van hun films;
  • voor omroeporganisaties, met betrekking tot de vastleggingen van hun uitzendingen, ongeacht de distributiemethode.

Distributierecht

De richtlijn harmoniseert ten behoeve van auteurs het uitsluitende recht op distributie onder het publiek van het origineel van hun werken of kopieën daarvan. Dit distributierecht wordt uitgeput wanneer de eerste verkoop ofte eerste andere eigendomsoverdracht van die zaak in de Europese Gemeenschap door de rechthebbende of met diens toestemming wordt verricht.

Een verplichte uitzondering op het reproductierecht

Er wordt een verplichte uitzondering op het reproductierecht ingevoerd voor bepaalde tijdelijke reproductiehandelingen die een wezenlijk onderdeel van een technologisch procédé vormen dat tot doel heeft het rechtmatig gebruik of een doorgifte in een netwerk tussen derden door een tussenpersoon van een werk of ander beschermd materiaal mogelijk te maken, en die geen zelfstandige economische waarde bezitten.

Bovendien voorziet de richtlijn in andere niet-verplichte uitzonderingen op de reproductierechten of de rechten van mededeling. In deze gevallen zullen die op nationaal niveau door de betrokken lidstaat worden toegekend.

Reproductierechten en recht van mededeling

De beperkingen en restricties op reproductierechten en rechten van mededeling zijn facultatief en betreffen met name het publieke domein. Voor drie van deze uitzonderingen - reprografie, privé-gebruik en uitzendingen van sociale instellingen - moeten de rechthebbenden een passende vergoeding ontvangen.

Beperkingen of restricties op het distributierecht worden toegekend naar gelang van de uitzondering met betrekking tot reproductie of mededeling.

Rechtsbescherming

De lidstaten voorzien in een rechtsbescherming tegen het omzeilen van doeltreffende technische voorzieningen met betrekking tot een beschermd werk of ander materiaal. Deze rechtsbescherming betreft ook de "voorbereidende handelingen" zoals de vervaardiging, invoer, distributie, verkoop of het verlenen van diensten voor beperkt gebruik. Wat evenwel enkele beperkingen of restricties betreft, moeten de lidstaten, bij gebreke van door de rechthebbenden vrijwillig genomen maatregelen ervoor zorgen dat de begunstigden van die beperking of restrictie gebruik kunnen maken. Wat de beperking of restrictie voor privé-gebruik betreft, kunnen de lidstaten dergelijke maatregelen nemen, indien reproductie niet reeds mogelijk is gemaakt door de rechthebbenden.

Bescherming van informatie over het beheer van rechten

De lidstaten voorzien in een passende rechtsbescherming tegen eenieder die opzettelijk op ongeoorloofde wijze één van de volgende handelingen verricht:

  • de verwijdering of wijziging van elektronische informatie betreffende het beheer van rechten;
  • de verspreiding, de uitzending, de mededeling aan het publiek of de beschikbaarstelling voor het publiek van werken of ander beschermd materiaal waaruit op ongeoorloofde wijze elektronische informatie betreffende het beheer van rechten is verwijderd of waarin op ongeoorloofde wijze dergelijke informatie is gewijzigd.

Sancties en rechtsmiddelen

De lidstaten moeten voorzien in sancties en beroepsmogelijkheden bij inbreuken op de bepalingen van de richtlijn.

Context

Beoogd wordt de belangrijkste internationale verplichtingen die voortvloeien uit de twee verdragen over respectievelijk de auteursrechten en de naburige rechten die in december 1996 zijn goedgekeurd in het kader van de Wereldorganisatie voor de intellectuele eigendom (WIPO), om te zetten in Gemeenschapsrecht.

REFERENTIES

BesluitInwerkingtredingUiterste datum voor omzetting in nationaal rechtPublicatieblad

Richtlijn 2001/29/EG

22.6.2001

22.12.2002

PB L 167 van 22.6.2001

GERELATEERDE BESLUITEN

Richtlijnen

Richtlijn 2010/13/EU van het Europees Parlement en de Raad van 10 maart 2010 betreffende de coördinatie van bepaalde wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen in de lidstaten inzake het aanbieden van audiovisuele mediadiensten (Richtlijn audiovisuele mediadiensten) (Voor de EER relevante tekst) [Publicatieblad L 95 van 15.4.2010].

Richtlijn2004/48/EG van het Europees Parlement en de Raad van 29 april 2004 betreffende de handhaving van intellectuele eigendomsrechten [Publicatieblad L 157 van 30.4.2004].
Met deze richtlijn wordt de naleving van de intellectuele eigendomsrechten beoogd. Betreffende auteursrechten is bij Richtlijn 2001/29/EG voorzien in een hoge mate van harmonisering van de sancties en preventieve maatregelen.

Richtlijn 2003/98/EG van het Europees Parlement en de Raad van 17 november 2003 inzake het hergebruik van overheidsinformatie [Publicatieblad L 345 van 31.12.2003].
Richtlijn 2003/98/EG is niet van invloed op Richtlijn 2001/29/EG . Eerstgenoemde richtlijn biedt een kader waarin de voorwaarden voor het hergebruik van overheidsinformatie is vastgesteld. Met de richtlijn wordt derhalve beoogd eerlijke voorwaarden vast te stellen voor de commerciële uitgevers in de interne markt. De overheidsinstellingen die een dergelijk hergebruik toestaan, blijven echter houder van de auteursrechten en de naburige rechten. Ze worden evenwel aangemoedigd hun auteursrechten op dusdanige wijze uit te oefenen dat hergebruik wordt vergemakkelijkt.

Besluit

Besluit nr. 1639/2006/EG van het Europees Parlement en de Raad van 24 oktober 2006 tot vaststelling van een kaderprogramma voor concurrentievermogen en innovatie (2007-2013) [Publicatieblad L 310 van 9.11.2006].
Het doel van dit kaderprogramma is met name het gebruik van de informatietechnologie aan te moedigen, hetgeen mogelijk is geworden nadat dankzij Richtlijn 2001/29/EG een antwoord is geboden op vragen met betrekking tot de intellectuele eigendom in een digitale omgeving.

Aanbevelingen

Aanbeveling van de Commissie van 24 augustus 2006 betreffende de digitalisering en on-line toegankelijkheid van cultureel materiaal en digitale bewaring [Publicatieblad L 236 van 31.8.2006].
De Commissie beveelt de lidstaten aan, de digitalisering, online-toegankelijkheid en digitale bewaring van cultureel materiaal te bevorderen. Bij de digitalisering, beschikbaarstelling en bewaring van het culturele materiaal van Europa moet Richtlijn 2001/29/EG evenwel ten volle in aanmerking worden genomen.

Aanbeveling van de Commissie van 18 mei 2005 betreffende het collectieve grensoverschrijdende beheer van auteursrechten en naburige rechten ten behoeve van rechtmatige onlinemuziekdiensten [Publicatieblad L 276 van 21.10.2005].
Deze aanbeveling stelt bijgevolg maatregelen voor om de toekenning van een licentie voor auteursrechten voor onlinediensten op communautair vlak te verbeteren. Deze verbeteringen zijn noodzakelijk, omdat nieuwe internetdiensten (webcasting, downloaden van muziek op verzoek, enz.) een licentie vereisen voor hun activiteiten in de gehele EU.

Laatste wijziging: 04.07.2011

Zie ook

  • Nadere informatie is te vinden op de pagina "Verhuurrecht en uitleenrecht (DE) (EN) (FR)" van de site van Directoraat-generaal Interne markt en Diensten
Juridische mededeling | Over deze site | Zoeken | Contact | Naar boven