RSS
Alfabetische index
Deze pagina is beschikbaar in 15 talen
Nieuwe beschikbare talen:  CS - HU - PL - RO

We are migrating the content of this website during the first semester of 2014 into the new EUR-Lex web-portal. We apologise if some content is out of date before the migration. We will publish all updates and corrections in the new version of the portal.

Do you have any questions? Contact us.


EU-richtsnoeren over mensenrechtenverdedigers

Met deze richtsnoeren wil de Europese Unie (EU) mensenrechtenverdedigers in derde landen beter ondersteunen en beschermen opdat zij hun activiteiten vrijelijk kunnen ontplooien.

BESLUIT

Zorgen voor bescherming – EU-richtsnoeren over mensenrechtenverdedigers . Raad Algemene Zaken van 8 december 2008 [Niet bekendgemaakt in het Publicatieblad].

SAMENVATTING

De mensenrechtenverdedigers * spelen een belangrijke rol bij de bescherming van de fundamentele rechten en bij de bescherming van slachtoffers van de schendingen van deze rechten. De activiteiten van de mensenrechtenverdedigers omvatten:

  • het aanleggen van documentatie over schendingen;
  • het helpen van slachtoffers van dergelijke schendingen door juridische, psychologische en medische bijstand of andere vormen van steun te verlenen;
  • het bestrijden van de straffeloosheid van de verantwoordelijkheden van deze schendingen;
  • bewustmaking van de mensenrechten en de verdedigers ervan op nationaal, regionaal en internationaal niveau.

Het komt evenwel vaak voor dat mensenrechtenverdedigers zelf worden aangevallen of bedreigd en dat hun rechten worden geschonden. Het is dan ook van belang dat hun veiligheid en bescherming kunnen worden gegarandeerd. Dit is reeds lang een belangrijk onderdeel van het externe mensenrechtenbeleid van de Europese Unie. Met deze richtsnoeren wil de EU haar optreden op dit vlak in het kader van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid (GBVB) verder verbeteren.

De Groep rechten van de mens van de Raad (COHOM) en de andere bevoegde werkgroepen brengen de situaties in kaart die om een EU-optreden vragen, op basis van de volgende gespecialiseerde rapporten:

  • periodieke rapporten van de hoofden van de EU-missies * over de mensenrechtensituatie in hun landen van detachering, die eveneens informatie over de situatie van de mensenrechtenverdedigers moeten bevatten;
  • aanbevelingen van de hoofden van de EU-missies die zijn gebaseerd op hun ontmoetingen met plaatselijke mensenrechtengroeperingen of op hun dringende acties op lokaal niveau;
  • rapporten en aanbevelingen van de speciale rapporteur voor mensenrechtenverdedigers van de Verenigde Naties (VN) en van andere door het VN-Verdrag ingestelde instanties, van de Commissaris voor de mensenrechten van de Raad van Europa en van niet-gouvernementele organisaties.

Tot de maatregelen die EU-missies kunnen nemen, behoren:

  • het opstellen van plaatselijke strategieën voor de uitvoering van de EU-richtsnoeren in het gastland;
  • het organiseren van ten minste een vergadering per jaar voor mensenrechtenverdedigers en diplomaten ten einde de plaatselijke mensenrechtensituatie en het EU-beleid in dit verband te bespreken;
  • het aanstellen van een EU-verbindingsofficier voor mensenrechtenverdedigers om mensenrechtenverdedigers in het gastland één enkel aanspreekpunt te bieden;
  • het strak coördineren en uitwisselen van informatie over mensenrechtenverdedigers;
  • het onderhouden van adequate contacten met mensenrechtenverdedigers;
  • het zorgen voor zichtbare erkenning van mensenrechtenverdedigers en hun werk door middel van de media, publiciteit, bezoeken en uitnodigingen;
  • het bezoeken van mensenrechtenverdedigers in voorlopige hechtenis en het bijwonen van hun proces.

De richtsnoeren voorzien eveneens in maatregelen die moeten worden genomen in het kader van de betrekkingen met derde landen en in multilaterale fora:

  • de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger voor het GBVB en de speciale vertegenwoordigers en gezanten van de EU of vertegenwoordigers van de Commissie of de EU-landen zullen in het kader van hun bezoeken aan derde landen mensenrechtenverdedigers ontmoeten;
  • op basis van een nauwe samenwerking met mensenrechtenverdedigers zal hun situatie een onderdeel zijn van de politieke dialoog tussen de EU en derde landen en regionale organisaties;
  • de hoofden van de missies zullen de autoriteiten van derde landen eraan herinneren dat het hun taak is om mensenrechtenverdedigers die in gevaar zijn, te beschermen;
  • de EU zal nauw samenwerken met gelijkgestemde landen die er dezelfde standpunten op nahouden, met name in de Mensenrechtenraad en de Algemene Vergadering van de VN;
  • de EU zal landen die aan de beurt zijn voor de universele periodieke doorlichting ("Universal Periodic Review"), aanbevelen hun wetgeving in overeenstemming te brengen met de VN-verklaring betreffende de mensenrechtenverdedigers;
  • de EU zal de versterking van de bestaande en de instelling van nieuwe regionale mechanismen voor de bescherming van de mensenrechtenverdedigers bevorderen.

Voorts zullen de EU en haar lidstaten speciale procedures van de Mensenrechtenraad van de VN ondersteunen, met name door:

  • landen aan te sporen om verzoeken voor landenbezoeken in het kader van deze speciale procedures principieel te aanvaarden;
  • de toepassing van de thematische procedures van de VN onder de plaatselijke mensenrechtengroeperingen en -verdedigers te bevorderen;
  • de toewijzing van voldoende middelen aan het bureau van de Hoge Commissaris voor mensenrechten van de VN te steunen.

Ten slotte voorzien de richtsnoeren in praktische steunmaatregelen voor mensenrechtenverdedigers via het ontwikkelingsbeleid, met inbegrip van het Europees instrument voor democratie en mensenrechten, zoals:

  • steunverlening aan mensenrechtenverdedigers en gerelateerde niet-gouvernementele organisaties in derde landen door capaciteitsopbouw en bewustmakingscampagnes;
  • ondersteuning van nationale organen voor de bescherming van mensenrechten en de oprichting van netwerken van mensenrechtenverdedigers op internationaal vlak;
  • het verlenen van toegang tot hulpbronnen uit het buitenland aan mensenrechtenverdedigers in derde landen;
  • programma's voor mensenrechteneducatie die de VN-verklaring inzake de mensenrechtenverdedigers promoten;
  • maatregelen om mensenrechtenverdedigers in derde landen die in gevaar verkeren snel bijstand te verlenen en te beschermen.

Het toezicht op de uitvoering en de follow-up van deze richtsnoeren wordt verricht door de COHOM, die samenwerkt met de andere bevoegde werkgroepen van de Raad. Dit toezicht houdt met name het volgende in:

  • het bevorderen van de opname van het onderwerp van de mensenrechtenverdedigers in gerelateerde beleidsterreinen en maatregelen;
  • het regelmatig evalueren van de uitvoering van deze richtsnoeren en rapportering daarover aan de Raad;
  • het bestuderen van bijkomende manieren om samen te werken met de VN en andere internationale en regionale mechanismen ter ondersteuning van mensenrechtenverdedigers.
Belangrijkste begrippen
  • Mensenrechtenverdedigers: personen, groeperingen en maatschappelijke instanties die universeel erkende mensenrechten en fundamentele vrijheden, met name burgerlijke, politieke, economische, sociale en culturele rechten, met inbegrip van de rechten van de leden van inheemse gemeenschappen, op vreedzame wijze promoten en verdedigen.
  • EU-missies: ambassades en consulaten van EU-landen en EU-delegaties.
Laatste wijziging: 28.09.2010
Juridische mededeling | Over deze site | Zoeken | Contact | Naar boven