RSS
Αλφαβητικό ευρετήριο

Γλωσσάριο

Κοινοτική και διακυβερνητική μέθοδος

Η συνθήκη του Μάαστριχτ (1992) θέσπισε μία θεσμική δομή που αποτελούνταν από τρεις πυλώνες καθώς επίσης και τη διάκριση μεταξύ των κοινοτικών και των διακυβερνητικών μεθόδων. Αυτή η θεσμική αρχιτεκτονική και οι μέθοδοί της ίσχυαν μέχρι τη θέση σε ισχύ της συνθήκης της Λισσαβόνας.

Η κοινοτική μέθοδος όριζε τον τρόπο θεσμικής λειτουργίας του πρώτου πυλώνα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στηριζόταν σε μία λογική ολοκλήρωσης και χαρακτηριζόταν κυρίως από τα ακόλουθα βασικά στοιχεία:

  • το μονοπώλιο του δικαιώματος πρωτοβουλίας της Επιτροπής·
  • τη γενικευμένη εφαρμογή της λήψης αποφάσεων με ειδική πλειοψηφία στο Συμβούλιο·
  • τον ενεργό ρόλο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (γνώμη, προτάσεις τροπολογιών κ.λπ.)·
  • την ομοιόμορφη ερμηνεία του κοινοτικού δικαίου που εξασφαλίζεται από το Δικαστήριο.

Ερχόταν σε αντίθεση με τον τρόπο θεσμικής λειτουργίας του δεύτερου και του τρίτου πυλώνα, οι οποίοι στηρίζονταν σε μία λογική διακυβερνητικής συνεργασίας (κανονιστική διαδικασία με έλεγχο) που χαρακτηριζόταν από τα ακόλουθα βασικά στοιχεία:

  • το δικαίωμα πρωτοβουλίας που διαθέτει η Επιτροπή είτε το μοιράζεται με τα κράτη μέλη είτε περιορίζεται σε συγκεκριμένους τομείς·
  • τη γενικευμένη εφαρμογή της λήψης αποφάσεων με ομοφωνία στο Συμβούλιο·
  • ο συμβουλευτικός ρόλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου·
  • ο περιορισμένος ρόλος του Δικαστηρίου.

Η συνθήκη της Λισσαβόνας απαλείφει τη δομή σε τρεις πυλώνες υπέρ της δημιουργίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ). Εντός της ΕΕ, οι αποφάσεις λαμβάνονται στη βάση μίας διαδικασίας κοινού δικαίου, η οποία ονομάζεται «συνήθης νομοθετική διαδικασία». Η κατάργηση της δομής σε «πυλώνες» δεν οδηγεί ωστόσο στην «κοινοτικοποίηση» της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας, της οποίας ο διακυβερνητικός χαρακτήρας διατηρείται. Επίσης, στους τομείς της αστυνομικής και δικαστικής συνεργασίας σε ποινικές υποθέσεις, παρότι αυτοί ενσωματώνονται στο καθεστώς του κοινού δικαίου, συνεχίζουν να εφαρμόζονται ειδικές διαδικασίες, στις οποίες τα κράτη μέλη διατηρούν σημαντικές εξουσίες.

Βλέπε:

Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου | Σχετικά με αυτόν το δικτυακό τόπο | Αναζήτηση | Επικοινωνία | Αρχή σελίδας