RSS
Αλφαβητικό ευρετήριο
Αυτή η σελίδα διατίθεται σε 15 γλώσσες
Νέες διαθέσιμες γλώσσες:  CS - HU - PL - RO

We are migrating the content of this website during the first semester of 2014 into the new EUR-Lex web-portal. We apologise if some content is out of date before the migration. We will publish all updates and corrections in the new version of the portal.

Do you have any questions? Contact us.


Συμφωνίες εταιρικής σχέσης και συνεργασίας (ΣΕΣΣ): Ρωσία, Ανατολική Ευρώπη, Νότιος Καύκασος και Κεντρική Ασία

Η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) έχει συνάψει εννέα συμφωνίες εταιρικής σχέσης και συνεργασίας (ΣΕΣΣ) με τη Ρωσία, τις χώρες της Ανατολικής Ευρώπης, του Νοτίου Καυκάσου και της Κεντρικής Ασίας. Στόχος των συμφωνιών αυτών είναι η εδραίωση της δημοκρατίας και η ανάπτυξη της οικονομίας αυτών των χωρών μέσω της συνεργασίας σε ένα ευρύ φάσμα τομέων, καθώς επίσης και μέσω του πολιτικού διαλόγου. Θεσπίζεται το Συμβούλιο Συνεργασίας, το οποίο μεριμνά για την υλοποίηση των συμφωνιών.

ΠΡΑΞΕΙΣ

Απόφαση 99/602/ΕΚ, απόφαση 99/614/ΕΚ, απόφαση 99/515/ΕΚ, απόφαση 99/490/ΕΚ, απόφαση 99/491/ΕΚ, απόφαση 98/401/ΕΚ, απόφαση 97/800/ΕΚ, απόφαση 98/149/ΕΚ, απόφαση 99/593/ΕΚ, απόφαση 2009/989/ΕΚ του Συμβουλίου και της Επιτροπής, σχετικά με τη σύναψη συμφωνίας εταιρικής σχέσης και συνεργασίας μεταξύ των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και των κρατών μελών τους αφενός, και αντίστοιχα της Δημοκρατίας της Αρμενίας, της Δημοκρατίας του Αζερμπαϊτζάν, της Γεωργίας, της Δημοκρατίας του Καζακστάν, της Δημοκρατίας του Κιργιζιστάν, της Δημοκρατίας της Μολδαβίας, της Ρωσικής Ομοσπονδίας, της Ουκρανίας, της Δημοκρατίας του Ουζμπεκιστάν, του Τατζικιστάν, αφετέρου.

ΣΥΝΟΨΗ

Από τα τέλη της δεκαετίας του 1990 η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) έχει συνάψει δέκα παρόμοιες συμφωνίες εταιρικής σχέσης και συνεργασίας (ΣΕΣΣ) με: τη Ρωσία και τα νέα ανεξάρτητα κράτη της Ανατολικής Ευρώπης, του Νοτίου Καυκάσου και της Κεντρικής Ασίας: Αρμενία, Αζερμπαϊτζάν, Γεωργία, Καζακστάν, Κιργιζιστάν, Μολδαβία, Ουκρανία, Ουζμπεκιστάν και Τατζικιστάν.

Οι εταιρικές σχέσεις αυτές έχουν ως στόχο:

  • τη δημιουργία κατάλληλου πλαισίου πολιτικού διαλόγου·
  • τη στήριξη των προσπαθειών των χωρών αυτών για την εδραίωση της δημοκρατίας και την ανάπτυξη της οικονομίας τους·
  • τη στήριξη κατά τη μετάβασή τους προς την οικονομία της αγοράς·
  • την προώθηση των εμπορικών συναλλαγών και των επενδύσεων.

Με τις συμφωνίες αυτές επιδιώκεται, επίσης, η δημιουργία βάσεων για τη νομοθετική, οικονομική, κοινωνική, χρηματοδοτική, τεχνολογική και πολιτιστική συνεργασία, καθώς και την επιστημονική συνεργασία για μη στρατιωτικούς σκοπούς. Στην περίπτωση της Ρωσίας, στόχος της συμφωνίας είναι, επίσης, η δημιουργία των απαραίτητων προϋποθέσεων για τη μελλοντική εγκαθίδρυση μιας ζώνης ελεύθερων συναλλαγών.

Κοινοί στόχοι των ΣΕΣΣ

Οι γενικές αρχές αναφέρονται στον σεβασμό των δημοκρατικών αρχών, των αρχών του διεθνούς δικαίου και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Οι συμφωνίες αυτές επιδιώκουν, επίσης, τη μετάβαση στην οικονομία της αγοράς.

Οι συμφωνίες καθιερώνουν τον διμερή πολιτικό διάλογο μεταξύ της ΕΕ και των χωρών αυτών. Στοχεύουν στη σύγκλιση των θέσεων σχετικά με διεθνή ζητήματα αμοιβαίου ενδιαφέροντος, στη συνεργασία με σκοπό τη σταθερότητα, την ασφάλεια, τοv σεβασμό της δημοκρατίας και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ο διάλογος θα πραγματοποιείται σε υπουργικό επίπεδο στα πλαίσιο του Συμβουλίου Συνεργασίας, σε κοινοβουλευτικό επίπεδο στα πλαίσια της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής και σε επίπεδο ανώτερων διοικητικών στελεχών. Στο πλαίσιο αυτού του διαλόγου θα αξιοποιηθούν, επίσης, οι διπλωματικές οδοί και οι συνεδριάσεις εμπειρογνωμόνων.

Σε ό,τι αφορά τις εμπορευματικές συναλλαγές, η ΕΕ και οι δέκα προαναφερθείσες χώρες συμφωνούν στην αλληλομεταχείρισή τους ως μάλλον ευνοούμενα κράτη. Επιπλέον, θεσπίζουν την ελεύθερη διαμετακόμιση των εμπορευμάτων μέσω της επικράτειάς τους. Σε περίπτωση προσωρινής εισαγωγής εμπορευμάτων, κάθε μέρος χορηγεί στο άλλο απαλλαγή από εισαγωγικούς δασμούς και επιβαρύνσεις. Δεν μπορούν να ισχύσουν ποσοτικοί περιορισμοί για τις εισαγωγές μεταξύ των μερών, και τα εμπορεύματα διακινούνται στις τιμές της αγοράς. Σε περίπτωση ζημίας ή κινδύνου που προκύπτει από τις εισαγωγές, το Συμβούλιο Συνεργασίας αναζητεί λύση αποδεκτή από αμφότερα τα μέρη. Στην περίπτωση ορισμένων χωρών της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού (ΑΚΕ), οι διατάξεις αυτές δεν ισχύουν για ορισμένα κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα καθώς και για τα πυρηνικά υλικά. Οι διατάξεις των ΣΕΣΣ ισχύουν, όμως, για τον άνθρακα και τον χάλυβα.

Μεταξύ των διατάξεων σχετικά με το εμπόριο και τις επενδύσεις υπάρχουν οι προϋποθέσεις σχετικά με την απασχόληση, την εγκατάσταση και τη δραστηριότητα/εκμετάλλευση επιχειρήσεων, τις διασυνοριακές παροχές υπηρεσιών, τις τρέχουσες συναλλαγές και τα κεφάλαια. Σε ό,τι αφορά την απασχόληση, τα μέρη δεσμεύονται για την καταπολέμηση των διακρίσεων στον τομέα αυτό για κάθε υπήκοο ενός από τα μέρη που απασχολείται νόμιμα στο άλλο. Ειδικά για τη Ρωσία, σχεδιάζονται πρωτοβουλίες για τον συντονισμό της κοινωνικής ασφάλισης.

Για τον τομέα των επιχειρήσεων οι συμφωνίες προβλέπουν τα εξής:

  • η εγκατάσταση των επιχειρήσεων στην επικράτεια της ΕΕ πρέπει να υπόκειται σε προϋποθέσεις όχι λιγότερο ευνοϊκές από εκείνες που ισχύουν στις τρίτες χώρες·
  • η λειτουργία των εταιρειών πρέπει να γίνεται με μεταχείριση όχι λιγότερο ευνοϊκή σε σχέση με εκείνη που υφίσταται για τις εταιρείες της ΕΕ·
  • η λειτουργία των υποκαταστημάτων υπόκειται στις ίδιες προϋποθέσεις με τα υποκαταστήματα των τρίτων χωρών·
  • για τις ευρωπαϊκές εταιρείες οι οποίες εγκαθίστανται σε ΝΑΚ (νέα ανεξάρτητα κράτη της πρώην Σοβιετικής Ένωσης), οι προϋποθέσεις εγκατάστασης δεν πρέπει να είναι λιγότερο ευνοϊκές από αυτές που ισχύουν για τις εταιρείες με την καλύτερη μεταχείριση, είτε εθνικές είτε τρίτης χώρας.

Οι όροι αυτοί δεν ισχύουν για τις εναέριες, ποτάμιες και θαλάσσιες μεταφορές. Στην περίπτωση της Ρωσίας, ισχύουν, όμως, και για ορισμένες τραπεζικές και ασφαλιστικές υπηρεσίες που αναφέρονται στο παράρτημα 6 της σχετικής ΣΕΣΣ.

Τα μέρη δεσμεύονται να λάβουν τα απαραίτητα μέτρα, ώστε σταδιακά να καταστεί δυνατή η διασυνοριακή παροχή υπηρεσιών. Για τη Ρωσία, ορισμένοι τομείς που απαριθμούνται στα παραρτήματα μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο ρυθμίσεων σε εθνικό επίπεδο. Όσον αφορά τις διεθνείς θαλάσσιες μεταφορές, τα μέρη αναλαμβάνουν την υποχρέωση να εφαρμόζουν στην πράξη την αρχή της απρόσκοπτης πρόσβασης στην αγορά και στις μεταφορές κατά τις εμπορικές συναλλαγές.

Όσον αφορά τις τρέχουσες πληρωμές και τα κεφάλαια, τα μέρη αναλαμβάνουν την υποχρέωση να εγκρίνουν όλες τις τρέχουσες πληρωμές που αφορούν την κυκλοφορία εμπορευμάτων, υπηρεσιών ή προσώπων. Επιπλέον, εξασφαλίζεται η ελεύθερη κυκλοφορία κεφαλαίων που αφορούν τις άμεσες επενδύσεις σε εταιρείες και την εκκαθάριση ή τον επαναπατρισμό του προϊόντος των επενδύσεων αυτών και όλων των κερδών που απορρέουν από αυτές.

Όλες οι συμφωνίες, εκτός από εκείνη που αφορά τη Δημοκρατία της Μολδαβίας, περιλαμβάνουν ένα κεφάλαιο σχετικά με την προστασία της πνευματικής, βιομηχανικής και εμπορικής ιδιοκτησίας και τη νομοθετική συνεργασία.

Σε ό,τι αφορά την οικονομική συνεργασία οι τομείς είναι σχεδόν οι ίδιοι στις περισσότερες ΣΕΣΣ. Η συνεργασία θα εστιάζεται: στην οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη, την ανάπτυξη ανθρωπίνων πόρων, την υποστήριξη των επιχειρήσεων (η οποία περιλαμβάνει ιδιωτικοποιήσεις, επενδύσεις και ανάπτυξη των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών), στη γεωργία και τα είδη διατροφής, την ενέργεια, τις μεταφορές, τον τουρισμό, την προστασία του περιβάλλοντος, την περιφερειακή συνεργασία και τη νομισματική πολιτική. Επί της ουσίας, στόχος της οικονομικής συνεργασίας είναι να συμβάλει στη διαδικασία οικονομικής μεταρρύθμισης και ανάκαμψης καθώς και στην αειφόρο ανάπτυξη των ΝΑΚ. Έτσι, προωθούνται οι οικονομικές και κοινωνικές μεταρρυθμίσεις και η αναδιάρθρωση των οικονομικών και εμπορικών συστημάτων.

Ειδικοί στόχοι των ΣΕΣΣ

Οι άλλοι τομείς συνεργασίας που αναφέρονται στις συμφωνίες είναι οι εξής:

  • συνεργασία σε θέματα δημοκρατίας και δικαιωμάτων του ανθρώπου (μόνο για την Αρμενία, το Αζερμπαϊτζάν, τη Γεωργία, το Ουζμπεκιστάν και το Τατζικιστάν)·
  • συνεργασία για την πρόληψη των παράνομων δραστηριοτήτων και τον έλεγχο της παράνομης μετανάστευσης. Περιλαμβάνει πρωτοβουλίες σχετικά με τη νομιμοποίηση προσόδων από παράνομες δραστηριότητες, την καταπολέμηση των ναρκωτικών και της παράνομης μετανάστευσης (εκτός από το Καζακστάν, την Δημοκρατία του Κιργιζιστάν, τη Ουκρανία και τη Μολδαβία)·
  • πολιτιστική συνεργασία·
  • χρηματοδοτική συνεργασία σχετικά με την τεχνική συνδρομή.

Θεσμικές διατάξεις

Οι συμφωνίες θεσπίζουν το Συμβούλιο Συνεργασίας, το οποίο εποπτεύει την εφαρμογή των συμφωνιών. Το Συμβούλιο Συνεργασίας συνεδριάζει σε υπουργικό επίπεδο μια φορά τοv χρόνο. Επικουρείται από την Κοινοβουλευτική Επιτροπή Συνεργασίας.

Οι συμφωνίες συνάπτονται για αρχική περίοδο δέκα ετών και στη συνέχεια ανανεώνονται αυτομάτως ανά έτος, εφόσον κανένα μέρος δεν εκφράσει αντίρρηση.

Κάθε συμφωνία συνοδεύεται από μια σειρά παραρτημάτων και ένα πρωτόκολλο περί αμοιβαίας συνδρομής σε τελωνειακά ζητήματα που αποτελούν αναπόσπαστο τμήμα του κειμένου.

Πολιτική γειτονίας

Από το 2003, η ΕΕ δρομολόγησε την ευρωπαϊκή πολιτική γειτονίας (DE) (EN) (FR) (ΕΠΓ) για να αποφύγει την εμφάνιση νέων διαχωριστικών γραμμών μεταξύ της ΕΕ και των γειτόνων της μετά τη διεύρυνση του 2004. Στόχος της ΕΠΓ είναι η προώθηση της δημιουργίας στενών σχέσεων μεταξύ της ΕΕ και των εταίρων της με την προοπτική δημιουργίας μιας ζώνης σταθερότητας, ευημερίας και ασφάλειας. Μαζί με τις μεσογειακές χώρες εταίρους, οι χώρες της Ανατολικής Ευρώπης και του Νοτίου Καυκάσου, δηλαδή η Αρμενία, το Αζερμπαϊτζάν, η Γεωργία, η Μολδαβία και η Ουκρανία αποτελούν τη βάση των χωρών εταίρων της ΕΠΓ. Στο πλαίσιο αυτό οι ΣΕΣΣ αποτελούν το πλαίσιο εφαρμογής της ΕΠΓ με κάθε χώρα-εταίρο της Ανατολικής Ευρώπης και του Νοτίου Καυκάσου.

ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ

ΠράξηΘέση σε ισχύΠροθεσμία για τη μεταφορά στο εθνικό δίκαιο των κρατών μελώνΕπίσημη Εφημερίδα
Απόφαση 99/602/EK, της 31ης Μαΐου 1999, Δημοκρατία της Αρμενίας

1.7.1999

-

ΕΕ L 239 της 9.9.1999

Απόφαση 99/614/ΕΚ, της 31ης Μαΐου 1999, Δημοκρατία του Αζερμπαϊτζάν

1.7.1999

-

ΕΕ L 246 της 17.9.1999

Απόφαση 99/515/EK, της 31ης Μαΐου 1999, Γεωργία

1.7.1999

-

ΕΕ L 205 της 4.8.1999

Απόφαση 99/490/ΕΚ, της 12ης Μαΐου 1999, Δημοκρατία του Καζακστάν

1.7.1999

-

ΕΕ L 196 της 28.7.1999

Απόφαση 99/491/ΕΚ, της 12ης Μαΐου 1999, Δημοκρατία του Κιργιζιστάν

1.7.1999

-

ΕΕ L 196 της 28.7.1999

Απόφαση 98/401/ΕΚ, της 28ης Μαΐου 1999, Δημοκρατία της Μολδαβίας

1.7.1998

-

ΕΕ L 181 της 24.6.1998

Απόφαση 97/800/ΕΚ, της 30ής Οκτωβρίου 1997, Ρωσική Ομοσπονδία

1.12.1997

-

ΕΕ L 327 της 28.11.1997

Απόφαση 98/149/ΕΚ, της 26ης Ιανουαρίου 1998, Ουκρανία

1.3.1998

-

ΕΕ L 049 της 19.2.1998

Απόφαση 99/593/ΕΚ, της 31ης Μαΐου 1999, Δημοκρατία του Ουζμπεκιστάν

1.7.1999

-

ΕΕ L 229 της 31.8.1999

Απόφαση 2009/989/ΕΚ, της 29ης Ιανουαρίου 2009, Τατζικιστάν

1.1.2010

-

ΕΕ L 350 της 29.12.2009

ΣΥΝΑΦΕΙΣ ΠΡΑΞΕΙΣ

Το σύνολο των συμφωνιών που έχει συνάψει η ΕΕ με τις χώρες της Ανατολικής Ευρώπης, του Νοτίου Καυκάσου, της Κεντρικής Ασίας και τη Ρωσία είναι διαθέσιμες στη βάση δεδομένων των συνθηκών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (EN).

Πρόταση απόφασης του Συμβουλίου για τη σύναψη από την Ευρωπαϊκή Κοινότητα της ενδιάμεσης συμφωνίας για το εμπόριο και τα συναφή με το εμπόριο θέματα μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Άνθρακα και Χάλυβα και της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας, αφενός, και του Τουρκμενιστάν, αφετέρου [COM(2009) 287 τελικό – δεν έχει δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα].

ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΑ ΕΓΓΡΑΦΑ

Ανακοίνωση της Επιτροπής, της 10ης Οκτωβρίου 1995, με τίτλο «Οι σχέσεις της ΕΕ με τα νέα ανεξάρτητα κράτη της Κεντρικής Ασίας» [COM(1995) 206 τελικό – δεν έχει δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα].

Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο με τίτλο «Προοπτικές επιστημονικής και τεχνολογικής συνεργασίας με τα νέα ανεξάρτητα κράτη (ΝΑΚ) της πρώην Σοβιετικής Ένωσης» [COM(1995) 190 τελικό – δεν έχει δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα].

Ημερομηνία τελευταίας τροποποίησης: 29.09.2010
Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου | Σχετικά με αυτόν το δικτυακό τόπο | Αναζήτηση | Επικοινωνία | Αρχή σελίδας