RSS
Αλφαβητικό ευρετήριο
Αυτή η σελίδα διατίθεται σε 15 γλώσσες
Νέες διαθέσιμες γλώσσες:  CS - HU - PL - RO

We are migrating the content of this website during the first semester of 2014 into the new EUR-Lex web-portal. We apologise if some content is out of date before the migration. We will publish all updates and corrections in the new version of the portal.

Do you have any questions? Contact us.


Προστασία και διαχείριση των υδάτων (οδηγία-πλαίσιο για τα ύδατα)

Η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) καθιερώνει κοινοτικό πλαίσιο για την προστασία και τη διαχείριση του ύδατος. Αρχικά, τα κράτη μέλη πρέπει να ταυτοποιήσουν και να αναλύσουν τα ευρωπαϊκά ύδατα, ταξινομημένα ανά υδρογραφική λεκάνη και ανά περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού. Στη συνέχεια εγκρίνουν σχέδια διαχείρισης και προγράμματα μέτρων, προσαρμοσμένα σε κάθε υδατικό σύστημα.

ΠΡΑΞΗ

Οδηγία 2000/60/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 23ης Οκτωβρίου 2000 για τα θέσπιση πλαισίου κοινοτικής δράσης στον τομέα της πολιτικής των υδάτων [Βλέπε πράξεις τροποποίησης].

ΣΥΝΟΨΗ

Η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) θεσπίζει πλαίσιο για την προστασία:

  • των εσωτερικών επιφανειακών *,
  • των υπογείων υδάτων *,
  • των μεταβατικών υδάτων *, και
  • των παράκτιων * υδάτων.

Η παρούσα οδηγία-πλαίσιο έχει θέσει πολυάριθμους στόχους, όπως πρόληψη και έλεγχο της ρύπανσης, προώθηση μίας βιώσιμης χρήσης του νερού, προστασία του περιβάλλοντος, βελτίωση της κατάστασης των υδατικών οικοσυστημάτων και το μετριασμό των αρνητικών επιπτώσεων των πλημμυρών και της ξηρασίας.

Απώτερος στόχος της είναι να επιτύχει «καλή κατάσταση» από οικολογική και χημική άποψη σε όλα τα κοινοτικά ύδατα μέχρι το 2015.

Διοικητικές διατάξεις

Τα κράτη μέλη καλούνται να καταγράψουν όλες τις υδρογραφικές λεκάνες (λεκάνες απορροής) * στην επικράτειά τους και να τις συνδέσουν με υδρογραφικές περιοχές (περιοχές λεκάνης απορροής ποταμού) *. Οι λεκάνες απορροής που εκτείνονται στις επικράτειες περισσότερων του ενός κρατών μελών θεωρείται ότι αποτελούν μέρος διεθνούς περιοχής λεκάνης απορροής.

Τα κράτη μέλη ορίζουν αρμόδια αρχή για την εφαρμογή των κανόνων που προβλέπονται στην παρούσα οδηγία-πλαίσιο σε έκαστη των περιοχών λεκανών απορροής ποταμού.

Ταυτοποίηση και ανάλυση των υδάτων

Το 2004, το αργότερο, κάθε κράτος μέλος πρέπει να προβεί :

  • σε ανάλυση των χαρακτηριστικών κάθε περιοχής λεκάνης απορροής ποταμού,
  • σε μελέτη των επιπτώσεων των ανθρώπινων δραστηριοτήτων στα ύδατα,
  • σε οικονομική ανάλυση της αξιοποίησης των υδάτων
  • σε κατάρτιση μητρώου περιοχών που χρήζουν ειδικής προστασίας,
  • σε προσδιορισμό όλων των υδατικών συστημάτων που χρησιμοποιούνται για την υδροληψία με σκοπό την ανθρώπινη κατανάλωση και παρέχουν κατά μέσον όρο άνω των 10 m3 ημερησίως ή εξυπηρετούν περισσότερα από 50 άτομα.

Η ανάλυση αυτή πρέπει να επαναληφθεί το 2013, και ύστερα ανά εξαετία.

Μέτρα διαχείρισης και προγράμματα μέτρων

Το 2009, ήτοι εννέα χρόνια μετά την έναρξη ισχύος της οδηγίας-πλαισίου, έχουν καταρτιστεί τα σχέδια διαχείρισης για κάθε περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού λαμβάνοντας υπόψη τα πορίσματα των αναλύσεων και των μελετών για το εν λόγω θέμα. Τα σχέδια αυτά καλύπτουν την περίοδο 2009-2015. Θα αναθεωρηθούν το 2015, και ύστερα ανά εξαετία.

Τα σχέδια διαχείρισης πρέπει να έχουν εφαρμοστεί το 2012. Στοχεύουν:

  • στην πρόληψη της επιδείνωσης, τη βελτίωση και την αποκατάσταση των υδατικών συστημάτων των επιφανειακών υδάτων, την επίτευξη του στόχου της καλής οικολογικής και χημικής κατάστασης αυτών, το αργότερο μέχρι τα τέλη του 2015, και τη μείωση της ρύπανσης λόγω απορρίψεων και εκπομπών επικίνδυνων ουσιών·
  • στην προστασία, τη βελτίωση και την αποκατάσταση της κατάστασης των υπόγειων υδάτων, στην πρόληψη της ρύπανσής τους και της επιδείνωσης της κατάστασής τους με στόχο την ισορροπία μεταξύ άντλησης και ανανέωσης·
  • στη διατήρηση των προστατευόμενων περιοχών.

Τα σχέδια διαχείρισης λεκάνης απορροής ποταμού μπορούν να συμπληρώνονται με την κατάρτιση λεπτομερέστερων προγραμμάτων και σχεδίων διαχείρισης ανά υπολεκάνη, τομέα ή τύπο ύδατος.

Η προσωρινή επιδείνωση της κατάστασης των υδατικών συστημάτων δεν συνιστά παράβαση της παρούσας οδηγίας-πλαισίου εάν είναι αποτέλεσμα εξαιρετικών και απρόβλεπτων συνθηκών συνεπεία ατυχήματος, φυσικού αιτίου ή ανωτέρας βίας.

Τα κράτη μέλη ενθαρρύνουν την ενεργό συμμετοχή όλων των ενδιαφερόμενων μερών στην υλοποίηση της παρούσας οδηγίας-πλαισίου, ιδίως σε ό,τι αφορά τα σχέδια διαχείρισης των λεκανών απορροής ποταμού. Προσχέδια των σχεδίων διαχείρισης πρέπει να υποβάλλονται σε δημόσια διαβούλευση, για διάστημα τουλάχιστον 6 μηνών.

Από το 2010, τα κράτη μέλη πρέπει να εξασφαλίζουν ότι η πολιτική τιμολόγησης αποτελεί κίνητρο ώστε οι καταναλωτές να χρησιμοποιούν τους πόρους κατά τρόπο αποτελεσματικό και οι επιμέρους κλάδοι της οικονομίας να συμβάλλουν στην ανάκτηση του κόστους των υπηρεσιών που συνδέονται με τη χρήση των υδάτων, συμπεριλαμβανομένου του κόστους για το περιβάλλον και τους πόρους.

Τα κράτη μέλη οφείλουν να συνδυάζουν τα επιβαλλόμενα καθεστώτα με αποτελεσματικές, αναλογικές και αποτρεπτικές κυρώσεις σε περίπτωση παραβάσεων της οδηγίας-πλαισίου.

Εκπονήθηκε κατάλογος ρυπογόνων ουσιών προτεραιότηταςπου επελέγησαν μεταξύ όσων συνεπάγονται σοβαρούς κινδύνους για το υδάτινο περιβάλλον σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Ο εν λόγω κατάλογος αποτελεί το παράρτημα X της παρούσας οδηγίας-πλαισίου.

Λέξεις-κλειδιά της πράξης
  • Εσωτερικά ύδατα: το σύνολο των στάσιμων ή των ρεόντων επιφανειακών υδάτων και όλα τα υπόγεια ύδατα που βρίσκονται προς την πλευρά της ξηράς σε σχέση με τη γραμμή βάσης από την οποία μετράται το εύρος των χωρικών υδάτων.
  • Επιφανειακά ύδατα: τα εσωτερικά ύδατα, εκτός των υπόγειων υδάτων· τα μεταβατικά και τα παράκτια ύδατα, εκτός εάν πρόκειται για τη χημική τους κατάσταση, οπότε περιλαμβάνουν και τα χωρικά ύδατα.
  • Υπόγεια ύδατα: το σύνολο των υδάτων που βρίσκονται κάτω από την επιφάνεια του εδάφους στη ζώνη κορεσμού και σε άμεση επαφή με το έδαφος ή το υπέδαφος.
  • Μεταβατικά ύδατα: συστήματα επιφανειακών υδάτων πλησίον του στομίου ποταμών τα οποία είναι εν μέρει αλμυρά λόγω της γειτνίασής τους με παράκτια ύδατα αλλά τα οποία επηρεάζονται ουσιαστικά από ρεύματα γλυκού νερού.
  • Παράκτια ύδατα: τα επιφανειακά ύδατα που βρίσκονται στην πλευρά της ξηράς μιας γραμμής κάθε σημείο της οποίας βρίσκεται σε απόσταση ενός ναυτικού μιλίου προς τη θάλασσα από το πλησιέστερο σημείο της γραμμής βάσης από την οποία μετράται το εύρος των χωρικών υδάτων και τα οποία, κατά περίπτωση, εκτείνονται μέχρι του απώτερου ορίου των μεταβατικών υδάτων.
  • Λεκάνη απορροής ποταμού: η εδαφική έκταση από την οποία συγκεντρώνεται το σύνολο της απορροής μέσω διαδοχικών ρευμάτων, ποταμών και πιθανώς λιμνών και παροχετεύεται στη θάλασσα με ενιαίο στόμιο ποταμού, εκβολές ή δέλτα.
  • Περιοχή λεκάνης απορροής ποταμού: η θαλάσσια και χερσαία έκταση, που αποτελείται από μία ή περισσότερες γειτονικές λεκάνες απορροής ποταμού μαζί με τα συναφή υπόγεια και παράκτια ύδατα, και η οποία προσδιορίζεται ως η βασική μονάδα διαχείρισης λεκανών απορροής ποταμού.

ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ

Πράξη Έναρξη ισχύος Προθεσμία για μεταφορά στο εθνικό δίκαιο των κρατών μελών Επίσημη Εφημερίδα

Οδηγία 2000/60/ΕΚ

22.12.2000

22.12.2003

ΕΕ L 327 της 22.12.2000

Πράξη (εις) τροποποίησης Έναρξη ισχύος Προθεσμία για μεταφορά στο εθνικό δίκαιο των κρατών μελών Επίσημη Εφημερίδα

Απόφαση αριθ. 2455/2001/ΕΚ

16.12.2001

-

ΕΕ L 331 της 15.12.2001

Απόφαση αριθ. 2008/32/ΕΚ

21.3.2008

-

ΕΕ L 81 της 20.3.2008

Οδηγία 2009/31/ΕΚ

25.6.2009

25.6.2011

ΕΕ L 140 της 5.6.2009

Οι διαδοχικές τροποποιήσεις και διορθώσεις στην οδηγία 2000/60/ΕΚ έχουν ενσωματωθεί στο βασικό κείμενο. Αυτή η ενοποιημένη εκδοχή έχει αποκλειστικά αξία τεκμηρίωσης

ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΩΝ

Παράρτημα X – Κατάλογος ουσιών προτεραιότητας στον τομέα του ύδατος
Οδηγία 2008/105/ΕΚ [Επίσημη Εφημερίδα L 348 της 24.12.2008].

ΣΥΝΑΦΕΙΣ ΠΡΑΞΕΙΣ

Ανακοίνωση της Επιτροπής της 22ας Μαρτίου 2007 με τίτλο: «Προς την αειφόρο διαχείριση του νερού στην Ευρωπαϊκή Ένωση - Πρώτο στάδιο της εφαρμογής της οδηγίας πλαίσιο για το νερό 2000/60/ΕΚ» [COM(2007) 128 τελικό – Δεν έχει δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα].
Στην έκθεση αυτή, η Επιτροπή εκθέτει τα αποτελέσματα που επετεύχθησαν από τα κράτη μέλη στην εφαρμογή της οδηγίας-πλαίσιο για το νερό. Υπογραμμίζει την υψηλή πιθανότητα αποτυχίας, από πολλά κράτη μέλη, στην επίτευξη των στόχων της οδηγίας-πλαίσιο, ιδίως λόγω της υλικής αποδιάρθρωσης των υδατικών οικοσυστημάτων - κατά κύριο λόγο από την υπερεκμετάλλευση των υδάτινων πόρων - και των σημαντικών επιπέδων ρύπανσης από διάσπαρτες πηγές. Η Επιτροπή διαπιστώνει προβλήματα ορθής μεταφοράς της οδηγίας-πλαίσιο και κενά όσον αφορά το περιεχόμενο της εν λόγω μεταφοράς. Εξάλλου, η δημιουργία περιοχών απορροής και ο καθορισμός αρμόδιων εθνικών αρχών δείχνουν να βρίσκονται σε καλό δρόμο, ακόμη και εάν, σε ορισμένες περιπτώσεις, η διεθνής συνεργασία υπολείπεται του επιδιωκόμενου. Εξάλλου, η έκθεση επισημαίνει σημαντικότατες διακυμάνσεις όσον αφορά την ποιότητα της περιβαλλοντικής και οικονομικής αξιολόγησης των λεκανών απορροής και σημαντικά κενά, ιδίως όσον αφορά την οικονομική ανάλυση. Τέλος, η Επιτροπή διατυπώνει ορισμένες συστάσεις στα κράτη μέλη, ιδίως προκειμένου να καλυφθούν διαπιστωθέντα κενά, να ενσωματωθεί η αειφόρος ανάπτυξη του νερού στις άλλες εθνικές πολιτικές και να αξιοποιηθεί στον μέγιστο βαθμό η συμμετοχή των πολιτών· προς τούτο ανακοινώνει μέτρα που προτίθεται να θέσει μελλοντικά σε εφαρμογή στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής πολιτικής διαχείρισης του νερού.

Έκθεση της Επιτροπής της 1ης Απριλίου 2009 σύμφωνα με το άρθρο 18 παράγραφος 3 της οδηγίας 2000/60/ΕΚ (οδηγία-πλαίσιο για τα ύδατα) σχετικά με τα προγράμματα παρακολούθησης της κατάστασης των υδάτων [COM(2009) 156 τελικό - Δεν έχει δημοσιευτεί στην επίσημη εφημερίδα].

Ημερομηνία τελευταίας τροποποίησης: 24.03.2010
Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου | Σχετικά με αυτόν το δικτυακό τόπο | Αναζήτηση | Επικοινωνία | Αρχή σελίδας