RSS
Αλφαβητικό ευρετήριο
Αυτή η σελίδα διατίθεται σε 14 γλώσσες
Νέες διαθέσιμες γλώσσες:  CS - HU - PL - RO

We are migrating the content of this website during the first semester of 2014 into the new EUR-Lex web-portal. We apologise if some content is out of date before the migration. We will publish all updates and corrections in the new version of the portal.

Do you have any questions? Contact us.


Διαχείριση οχημάτων στο τέλος του κύκλου ζωής τους

Η ΕΕ επιθυμεί να περιορίσει την παραγωγή αποβλήτων από οχήματα και να προωθήσει την επαναχρησιμοποίηση, την ανακύκλωση και άλλες μορφές ανάκτησης οχημάτων στο τέλος του κύκλου ζωής τους καθώς και των κατασκευαστικών τους στοιχείων. Για να επιτύχει αυτό το διττό στόχο, καθιερώνει απαιτήσεις για τους ευρωπαίους κατασκευαστές, οι οποίοι πρέπει να σχεδιάσουν οχήματα κατά τρόπο που διευκολύνει τη μελλοντική τους ανακύκλωση.

ΠΡΑΞΗ

Οδηγία 2000/53/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 18ης Σεπτεμβρίου 2000 για τα οχήματα στο τέλος του κύκλου ζωής τους [Βλέπε πράξεις τροποποίησης].

ΣΥΝΟΨΗ

Η οδηγία εφαρμόζεται στα οχήματα και στα οχήματα στο τέλος του κύκλου ζωής τους, συμπεριλαμβανομένων των κατασκευαστικών τους στοιχείων και υλικών. Ειδικότερα, καλύπτει:

  • τα οχήματα με κινητήρα έχοντα τουλάχιστον τέσσερις τροχούς που προορίζονται για τη μεταφορά επιβατών και τα οποία διαθέτουν εννέα θέσεις καθημένων κατά ανώτατο όριο (κατηγορία M1)·
  • τα οχήματα με κινητήρα έχοντα τουλάχιστον τέσσερις τροχούς που προορίζονται για τη μεταφορά εμπορευμάτων, των οποίων το μέγιστο βάρος δεν υπερβαίνει τους 3,5 τόνους (κατηγορία N1)· και
  • τα οχήματα με κινητήρα με τρεις τροχούς.

Περιορισμός της δημιουργίας αποβλήτων

Η οδηγία στοχεύει στη μείωση της ποσότητας αποβλήτων από οχήματα. Ενθαρρύνει επίσης τους κατασκευαστές ή εισαγωγείς οχημάτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση να:

  • περιορίσουν τη χρήση επικίνδυνων ουσιών στα νέα τους οχήματα·
  • να σχεδιάσουν και να κατασκευάσουν οχήματα που διευκολύνουν την επαναχρησιμοποίηση και την ανακύκλωση·
  • να αυξήσουν τη χρήση των ανακυκλωμένων υλικών.

Η χρήση υδράργυρου, εξασθενούς χρωμίου, καδμίου και μολύβδου απαγορεύεται στα κατασκευαστικά στοιχεία των οχημάτων που διατίθενται στην αγορά από 1ης Ιουλίου 2003. Ωστόσο, αυτές οι ουσίες μπορούν να χρησιμοποιηθούν για ορισμένες εφαρμογές, εφόσον η χρήση τους δεν μπορεί να αποφευχθεί (βλέπε παράρτημα II της οδηγίας 2000/53/ΕΟΚ).

Οργάνωση της συλλογής αποβλήτων

Τα κράτη μέλη οφείλουν να δημιουργήσουν συστήματα για τη συλλογή αποβλήτων από οχήματα. Εξασφαλίζουν εξάλλου τη μεταφορά των οχημάτων στο τέλος του κύκλου της ζωής τους σε εξουσιοδοτημένες εγκαταστάσεις επεξεργασίας.

Ο ιδιοκτήτης ή κάτοχος οχήματος στο τέλος του κύκλου της ζωής τους λαμβάνει ένα πιστοποιητικό καταστροφής τη στιγμή της μεταφοράς σε εξουσιοδοτημένη εγκατάσταση επεξεργασίας. Το πιστοποιητικό αυτό εκδίδεται από την εγκατάσταση. Δίνει τη δυνατότητα στον ιδιοκτήτη ή κάτοχο να αποταξινομήσει το όχημά του, αποτεινόμενος στις αρμόδιες αρχές. Ο κατασκευαστής επιφορτίζεται το κόστος ή ένα μέρος του κόστους που προκύπτει από τη μεταφορά του οχήματος προς την εγκατάσταση επεξεργασίας.

Οργάνωση της επεξεργασίας αποβλήτων

Τα κράτη μέλη πρέπει να οργανώσουν την αποθήκευση και επεξεργασία των οχημάτων στο τέλος του κύκλου ζωής τους σύμφωνα με τις απαιτήσεις που καθορίζει η οδηγία-πλαίσιο για τα απόβλητα, και τις απαιτήσεις του παραρτήματος Ι της παρούσας οδηγίας. Οι εξουσιοδοτημένες εγκαταστάσεις επεξεργασίας απορρυπαίνουν τα οχήματα στο τέλος του κύκλου ζωής τους πριν από την επεξεργασία τους και ανακτούν όλα τα κατασκευαστικά στοιχεία που είναι επιβλαβή για το περιβάλλον.

Προώθηση της επαναχρησιμοποίησης και της ανάκτησης των αποβλήτων

Η επαναχρησιμοποίηση και η ανάκτηση (ανακύκλωση, αποκατάσταση, ανάπλαση κλπ) των κατασκευαστικών στοιχείων των οχημάτων θα πρέπει να αποτελούν καθοριστικής σημασίας στοιχεία της διαδικασίας αυτής. Στόχος της παρούσας οδηγίας είναι να αυξηθεί το ποσοστό επαναχρησιμοποίησης και ανάκτησης.

Το ποσοστό επαναχρησιμοποίησης και ανάκτησης πρέπει να φτάσει (κατά μέσο βάρος ανά όχημα και ανά έτος):

  • το 85 % το αργότερο την 1η Ιανουαρίου του 2006·
  • το 95 % το αργότερο την 1η Ιανουαρίου 2015.

Το ποσοστό επαναχρησιμοποίησης και ανακύκλωσης πρέπει να φτάσει (κατά μέσο βάρος ανά όχημα και ανά έτος):

  • το 80 % το αργότερο την 1η Ιανουαρίου 2006·
  • το 85 % το αργότερο την 1ην Ιανουαρίου 2015.

Για τα οχήματα που έχουν παραχθεί πριν από την 1η Ιανουαρίου 1980, μπορούν να καθορισθούν χαμηλότεροι στόχοι.

Διευκόλυνση της αποσυναρμολόγησης χάρη στις πληροφορίες για τα κατασκευαστικά στοιχεία και τα υλικά

Τα κράτη μέλη φροντίζουν ώστε οι παραγωγοί να χρησιμοποιούν πρότυπα κωδικοποίησης των κατασκευαστικών στοιχείων και των υλικών. Τα πρότυπα αυτά χρησιμεύουν για την αναγνώριση των διαφόρων κατασκευαστικών στοιχείων και υλικών. Με τον τρόπο αυτό, διευκολύνουν την αποσυναρμολόγηση.

Η Επιτροπή είναι αυτή που αναλαμβάνει να ορίσει τα ευρωπαϊκά πρότυπα κωδικοποίησης. Για το σκοπό αυτό, λαμβάνει υπόψη τις εργασίες που διεξάγονται στα διεθνή φόρα.

Οι κατασκευαστές υποχρεούνται να παρέχουν πληροφορίες αποσυναρμολόγησης για κάθε νέο τύπο οχήματος που διατίθεται στην αγορά. Οι πληροφορίες αυτές πρέπει να παρέχονται εντός έξι μηνών από τη διάθεσή του στην αγορά.

Αξιολόγηση της προόδου που έχει επιτευχθεί χάρη στις εκθέσεις εφαρμογής

Οι οικονομικοί φορείς (κατασκευαστές, διανομείς, υπεύθυνοι διάλυσης κλπ) οφείλουν να δημοσιεύουν πληροφορίες σχετικά:

  • με το σχεδιασμό των οχημάτων και των κατασκευαστικών τους στοιχείων (ικανότητα ανάκτησης και ανακύκλωσης)·
  • την επεξεργασία των οχημάτων στο τέλος του κύκλου ζωής τους
  • την ανάπτυξη και τη βελτιστοποίηση των μεθόδων επαναχρησιμοποίησης, ανακύκλωσης και ανάκτησης οχημάτων στο τέλος του κύκλου ζωής τους καθώς και των κατασκευαστικών τους στοιχείων·
  • την πρόοδο που έχει επιτευχθεί στον τομέα της ανάκτησης και της ανακύκλωσης.

Κάθε τρία έτη, τα κράτη μέλη διαβιβάζουν στην Επιτροπή έκθεση βάσει αυτών των πληροφοριών. Κάθε έκθεση έχει τη μορφή ερωτηματολόγιου, το οποίο έχει συνταχθεί από την Επιτροπή. Τα ερωτηματολόγια αυτά επιτρέπουν στην Επιτροπή να διαπιστώνει ενδεχόμενες μεταβολές της διάρθρωσης του εμπορίου αυτοκινήτων και των βιομηχανιών συλλογής, αποσυναρμολόγησης, τεμαχισμού, ανάκτησης και ανακύκλωσης. Η Επιτροπή δημοσιεύει έκθεση σχετικά με τη εφαρμογή της παρούσας οδηγίας εντός εννέα μηνών από την παραλαβή των εκθέσεων από τα κράτη μέλη.

ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ

ΠράξηΈναρξη ισχύοςΠροθεσμία για μεταφορά στο εθνικό δίκαιο των κρατών μελώνΕπίσημη Εφημερίδα

Οδηγία 2000/53/ΕΚ

21.10.2000

21.4.2002

ΕΕ L 269 της 21.10.2000

Πράξη (εις) τροποποίησηςΈναρξη ισχύοςΠροθεσμία για μεταφορά στο εθνικό δίκαιο των κρατών μελώνΕπίσημη Εφημερίδα

Απόφαση 2002/525/ΕΚ

1.1.2003

-

ΕΕ L 170 της 29.6.2002

Απόφαση 2005/438/ΕΚ

10.6.2005

-

ΕΕ L 152 της 15.6.2005

Απόφαση 2005/673/ΕΚ

1.7.2005

-

ΕΕ L 254 της 30.9.2005

Απόφαση 2008/33/ΕΚ

21.3.2008

-

ΕΕ L 81 της 20.3.2008

Οδηγία 2008/112/ΕΚ

12.1.2009

-

ΕΕ L 345 της 23.12.2008

Οι διαδοχικές τροποποιήσεις και διορθώσεις στην οδηγία 2000/53/ΕΚ έχουν ενσωματωθεί στο βασικό κείμενο. Η παρούσα ενοποιημένη εκδοχή έχει μόνο αξία τεκμηρίωσης.

ΣΥΝΑΦΕΙΣ ΠΡΑΞΕΙΣ

Έκθεση της Επιτροπής της 20ης Νοεμβρίου 2009 σχετικά με την εφαρμογή της οδηγίας 2000/53/ΕΚ για τα οχήματα στο τέλος του κύκλου ζωής τους τη χρονική περίοδο 2005-2008 [COM/2009/0635 τελικό - Δεν έχει δημοσιευτεί στην Επίσημη εφημερίδα].
Από τις είκοσι πέντε εκθέσεις που έλαβε η Επιτροπή φαίνεται ότι ορισμένες διατάξεις της οδηγίας δεν έχουν μεταφερθεί πλήρως ή σωστά. Αρκετά κράτη μέλη δεν πέτυχαν τους στόχους τους επαναχρησιμοποίησης/ανακύκλωσης/ανάκτησης το 2006. Για παράδειγμα, μόνο δεκαεννέα κράτη μέλη έφτασαν το στόχο επαναχρησιμοποίησης/ανακύκλωσης του 80 % και δεκατρία το στόχο της επαναχρησιμοποίησης/ανάκτησης που ανέρχονταν στο 85 %.

Έκθεση της Επιτροπής της 17ης Οκτωβρίου 2007 σχετικά με την εφαρμογή της οδηγίας 2000/53/ΕΚ για τα οχήματα στο τέλος του κύκλου ζωής τους κατά τη χρονική περίοδο 2002-2005 [COM(2007) 618 τελικό – Δεν έχει δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα].
Τα περισσότερα κράτη μέλη μετέφεραν εν γένει ορθώς στο εθνικό τους δίκαιο την οδηγία για τα οχήματα στο τέλος του κύκλου ζωής τους, ιδίως όσον αφορά την απαγόρευση χρησιμοποίησης ορισμένων βλαβερών ουσιών στα οχήματα και στα κατασκευαστικά τους στοιχεία, ή την υποχρέωση δωρεάν επιστροφής (απόσυρσης) των οχημάτων στο τέλος του κύκλου ζωής τους. Αρκετά κράτη μέλη έχουν καθορίσει χαμηλότερα ποσοστά-στόχους για την επαναχρησιμοποίηση, την ανακύκλωση και την ανάκτηση οχημάτων που έχουν παραχθεί πριν από το 1980. Εντούτοις, παρότι είναι εν γένει σημαντική η πρόοδος που σημειώθηκε προς την ενσωμάτωση της οδηγίας στην εθνική νομοθεσία, η εφαρμογή της νομοθεσίας αυτής δεν κρίνεται πλήρως ικανοποιητική.Η Επιτροπή καταλήγει επομένως στο συμπέρασμα ότι τα κράτη μέλη οφείλουν να εντείνουν τα μέτρα ελέγχου της εφαρμογής της σχετικής νομοθεσίας.

Οδηγία 2005/64/ΕΚτου Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 26ης Οκτωβρίου 2005 σχετικά με την έγκριση τύπου οχημάτων με κινητήρα όσον αφορά τη δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης, ανακύκλωσης και ανάκτησής τους, καθώς και για την τροποποίηση της οδηγίας 70/156/ΕΟΚ του Συμβουλίου [Επίσημη Εφημερίδα L 310 της 25.11.2005].
Με τη συγκεκριμένη οδηγία καθορίζονται τα ελάχιστα όρια για την επαναχρησιμοποίηση, την ανακύκλωση και την ανάκτηση των κατασκευαστικών στοιχείων και των υλικών για νέα οχήματα. Τα εν λόγω μέτρα έχουν στόχο να διευκολυνθεί η επαναχρησιμοποίηση των κατασκευαστικών στοιχείων, η ανακύκλωση και η ανάκτησή τους ώστε να επιτευχθούν οι στόχοι που έχουν καθορισθεί για το 2015 σε ό,τι αφορά την ανακύκλωση και την ανάκτηση οχημάτων που βρίσκονται στο τέλος του κύκλου ζωής τους. Η οδηγία προβλέπει αρχική αξιολόγηση όλων των κατασκευαστών πριν την απονομή τυχόν εγκρίσεων τύπου σε επίπεδο Κοινότητας ή κράτους μέλους. Από τις 15 Δεκεμβρίου 2008 δεν θα χορηγούνται πλέον εγκρίσεις τύπου σε εθνικό ή κοινοτικό επίπεδο για οχήματα που δεν ικανοποιούν τις απαιτήσεις της εν λόγω οδηγίας. Επιπλέον, από τις 15 Ιουλίου 2010 απαγορεύεται η εμπορική διάθεση νέων οχημάτων που δεν ανταποκρίνονται στις ως άνω διατάξεις.

Απόφαση 2005/293/ΕΚ [Επίσημη εφημερίδα L 94 της 13.4.2005].
Απόφαση της Επιτροπής της 1ης Απριλίου 2005 για τον καθορισμό λεπτομερών κανόνων για την παρακολούθηση των στόχων επαναχρησιμοποίησης/ανάκτησης και επαναχρησιμοποίησης/ανακύκλωσης που προβλέπονται στην οδηγία 2000/53/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τα οχήματα στο τέλος του κύκλου ζωής τους.

Απόφαση 2003/138/ΕΚ [Επίσημη Εφημερίδα L 53 της 28.2.2003].
Απόφαση της Επιτροπής, της 27ης Φεβρουαρίου 2003, για τη θέσπιση προτύπων κωδικοποίησης για τα κατασκευαστικά στοιχεία και τα υλικά, δυνάμει της οδηγίας 2000/53/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τα οχήματα στο τέλος του κύκλου ζωής τους.

Απόφαση 2002/151/ΕΚ [Επίσημη Εφημερίδα L 50 της 21.2.2002].
Απόφαση της Επιτροπής, της 19ης Φεβρουαρίου 2002, σχετικά με τις ελάχιστες απαιτήσεις για το πιστοποιητικό καταστροφής που εκδίδεται σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 3 της οδηγίας 2000/53/EΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τα οχήματα στο τέλος του κύκλου ζωής τους.

Ημερομηνία τελευταίας τροποποίησης: 26.09.2011
Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου | Σχετικά με αυτόν το δικτυακό τόπο | Αναζήτηση | Επικοινωνία | Αρχή σελίδας