EUROPA

STRESZCZENIE

Produkty energetyczne i energia elektryczna są opodatkowane wyłącznie wówczas, gdy są wykorzystywane jako paliwo silnikowe lub paliwo do ogrzewania. Nie są opodatkowane w sytuacji, gdy są wykorzystywane jako surowce lub dla celów redukcji chemicznej oraz w procesach elektrolitycznych i metalurgicznych.

W oparciu o tę zasadę dyrektywa określa minimalne stawki opodatkowania dla paliwa silnikowego, paliwa silnikowego wykorzystywanego do celów przemysłowych lub handlowych, paliwa do ogrzewania i energii elektrycznej. „Poziomy opodatkowania” * stosowane przez państwa UE nie mogą być niższe niż minimalne stawki opodatkowania określone w dyrektywie.

Minimalne poziomy opodatkowania mające zastosowanie do paliw silnikowych:

-	Aktualne minimalne stawki akcyzowe
Benzyna (EUR/1000 l)	421
Benzyna bezołowiowa (EUR/1000 l)	359
Olej napędowy do silników wysokoprężnych (EUR/1000 l)	330
Nafta (EUR/1000 l)	330
Gaz płynny (EUR/1000 l)	125
Gaz ziemny (EUR/GJ)	2,6

(Wartości mierzone w temperaturze 15°C).

Najpóźniej do dnia 1 stycznia 2012 r. Rada, stanowiąc jednomyślnie, po konsultacji z Parlamentem Europejskim, na podstawie sprawozdania i wniosku Komisji, musi podjąć decyzję dotyczącą minimalnych poziomów opodatkowania mających zastosowanie do oleju gazowego na kolejny okres rozpoczynający się dnia 1 stycznia 2013 r.

Dyrektywa umożliwia państwom UE rozróżnianie między handlowym i niehandlowym zastosowaniem oleju gazowego stosowanego jako materiał napędowy, pod warunkiem, że przestrzegane są wspólnotowe minimalne poziomy i że stawka dla handlowego oleju gazowego wykorzystywanego jako materiał napędowy * nie spada poniżej krajowego poziomu opodatkowania obowiązującego w dniu 1 stycznia 2003 r., niezależnie od wszelkich odstępstw dla tego zastosowania, określonych w niniejszej dyrektywie.

To rozróżnienie umożliwia państwom UE zmniejszenie różnicy między poziomem podatku akcyzowego dotyczącego olejów gazowych nieprzeznaczonych na cele handlowe, wykorzystywanych w samochodach, a poziomem podatku akcyzowego dotyczącego benzyny, ponieważ nie istnieje ekologiczne ani inne uzasadnienie stosowania niższej stawki minimalnej, niż obecnie stosowana w odniesieniu do olejów gazowych wykorzystywanych w samochodach.

Minimalne poziomy opodatkowania mające zastosowanie do paliw wykorzystywanych w celach przemysłowych lub handlowych:

-	Aktualne minimalne stawki akcyzowe
Olej napędowy do silników wysokoprężnych (EUR/1000 l)	21
Nafta (EUR/1000 l)	21
Gaz płynny (EUR/1000 kg)	41
Gaz ziemny (EUR/GJ)	0,3

(Wartości mierzone w temperaturze 15°C).

Dyrektywa określa, że zastosowania przemysłowe i handlowe to:

• prace w rolnictwie, ogrodnictwie, hodowli ryb oraz w leśnictwie,
• silniki stacjonarne,
• zakłady i maszyny używane w budownictwie, inżynierii lądowej i wodnej oraz publicznych robotach budowlanych,
• pojazdy przeznaczone do wykorzystania poza drogami publicznymi.

Minimalne poziomy opodatkowania mające zastosowanie do paliw do ogrzewania i energii elektrycznej:

-	Aktualne minimalne stawki akcyzowe (wykorzystanie w celach handlowych)	Aktualne minimalne stawki akcyzowe (wykorzystanie w celach niehandlowych)
Olej napędowy do silników wysokoprężnych (EUR/1000 l)	21	21
Ciężki olej opałowy (EUR/1000 kg)	15	15
Nafta (EUR/1000 l)	0	0
Gaz płynny (EUR/1000 kg)	0	0
Gaz ziemny (EUR/GJ)	0,15	0,3
Węgiel i koks (EUR/GJ)	0,15	0,3
Energia elektryczna (EUR/MWh)	0,5	1,0

(Wartości mierzone w temperaturze 15°C).

Zróżnicowane stawki opodatkowania

Pod warunkiem przestrzegania minimalnych poziomów opodatkowania przewidzianych niniejszą dyrektywą i pod warunkiem ich zgodności z prawem UE, państwa UE mogą stosować zróżnicowane stawki opodatkowania, pod kontrolą fiskalną, w następujących przypadkach:

• gdy zróżnicowane stawki są bezpośrednio powiązane z jakością produktu,
• gdy zróżnicowane stawki zależą od ilościowych poziomów zużycia energii elektrycznej i produktów energetycznych wykorzystywanych do ogrzewania,
• do następujących zastosowań: lokalny publiczny transport pasażerski (łącznie z taksówkami), zbieranie odpadów, siły zbrojne i administracja publiczna, osoby niepełnosprawne, karetki pogotowia,
• gdy rozróżniane będzie zastosowanie w celach handlowych i niehandlowych produktów energetycznych i energii elektrycznej określonych powyżej.

Zwolnienia i obniżki

Z opodatkowania zwolnione są:

• produkty energetyczne i energia elektryczna wykorzystywana do produkcji energii elektrycznej oraz energia elektryczna wykorzystywana do utrzymania zdolności do produkcji energii elektrycznej. Państwa UE mogą jednak, ze względów ekologicznych, poddać te produkty opodatkowaniu,
• produkty energetyczne dostarczane w celu zastosowania jako paliwo do celów żeglugi powietrznej innej niż prywatne loty niehandlowe,
• produkty energetyczne dostarczane w celu zastosowania jako paliwo do celów żeglugi na wodach terytorialnych UE (łącznie z połowami), z wyłączeniem prywatnej żeglugi niehandlowej, oraz energia elektryczna produkowana na pokładzie statku.

Państwa UE mogą ograniczyć zakres dwóch ostatnich wyłączeń do transportu międzynarodowego i transportu wewnątrz UE. W związku z tym w odniesieniu do każdego transportu powietrznego lub morskiego na terenie państwa UE lub między dwoma państwami UE, które podpisały dwustronną umowę w tym zakresie, państwa UE mogą stosować poziom opodatkowania, który jest niższy niż minimum przewidziane w dyrektywie.

Państwa UE mogą stosować całkowite lub częściowe zwolnienia lub obniżki poziomu opodatkowania w odniesieniu do między innymi:

• produktów energetycznych wykorzystywanych pod kontrolą fiskalną w dziedzinie projektów pilotażowych dla rozwoju technologicznego bardziej ekologicznych produktów lub w związku z paliwami ze źródeł odnawialnych,
• biopaliwa,
• form energii pochodzących z wykorzystania energii słonecznej, wiatrowej, fal, pływów lub geotermicznej bądź z biomasy * lub odpadów,
• produktów energetycznych i energii elektrycznej wykorzystywanej do przewozów towarów i pasażerów koleją, metrem, tramwajem i trolejbusem,
• produktów energetycznych dostarczanych w celu zastosowania jako paliwo dla żeglugi na śródlądowych drogach wodnych (łącznie z połowami), z wyłączeniem prywatnej żeglugi niehandlowej, oraz energii elektrycznej produkowanej na pokładzie statku,
• gazu ziemnego i gazu płynnego, wykorzystywanych jako materiały pędne.

Dyrektywa uwzględnia konkurencyjność zakładów, oferując możliwości zmniejszenia obciążenia podatkowego dla zakładów energochłonnych i/lub zakładów, * które zobowiążą się do osiągnięcia celów w zakresie ochrony środowiska lub do wprowadzenia usprawnień pod względem oszczędności energii.

Stanowi również, że państwa UE mogą refundować, w całości lub w części, podatki uiszczane przez zakłady, które zainwestowały w racjonalizację swojego wykorzystania energii. Zwrot ten może wynosić nawet 100% w przypadku zakładów energochłonnych i do 50% dla pozostałych zakładów.

Okresy przejściowe

Dla niektórych państw UE dyrektywa określa okresy przejściowe, w trakcie których są zobowiązane do stopniowego zmniejszania różnicy między ich stawkami a nowymi minimalnymi stawkami opodatkowania. Jeżeli jednak różnica między stawką krajową a stawką minimalną nie przekracza 3% stawki minimalnej, wówczas państwo UE może czekać do końca tego okresu w celu dostosowania swojego poziomu krajowego.