RSS
Αλφαβητικό ευρετήριο
Αυτή η σελίδα διατίθεται σε 15 γλώσσες
Νέες διαθέσιμες γλώσσες:  CS - HU - PL - RO

We are migrating the content of this website during the first semester of 2014 into the new EUR-Lex web-portal. We apologise if some content is out of date before the migration. We will publish all updates and corrections in the new version of the portal.

Do you have any questions? Contact us.


Ουσίες που βλάπτουν τη στιβάδα του όζοντος

Η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) επιθυμεί να καταργήσει βαθμιαία τις ουσίες που καταστρέφουν τη στιβάδα του όζοντος, για να προστατευθεί η ανθρώπινη υγεία και το περιβάλλον. Ο παρών κανονισμός συμβάλλει στο στόχο αυτό ενσωματώνοντας τις διατάξεις του πρωτοκόλλου του Μόντρεαλ. Απαγορεύει την παραγωγή και διάθεση στην αγορά των πιο επικίνδυνων ουσιών όπως είναι οι χλωροφθοράνθρακες (CFC). Επιπλέον θεσπίζει κανόνες χρήσης των εν λόγω ουσιών και όρους εξαγωγών και εισαγωγών τους.

ΠΡΑΞΗ

Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1005/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Σεπτεμβρίου 2009, για τις ουσίες που καταστρέφουν τη στιβάδα του όζοντος.

ΣΥΝΟΨΗ

Ο παρών κανονισμός αντικαθιστά τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2037/2000. Προσαρμόζει το κοινοτικό καθεστώς στις τεχνικές εξελίξεις και τις αλλαγές που έγιναν στο πρωτόκολλο του Μόντρεαλ (1987) σχετικά με τις ουσίες που βλάπτουν τη στιβάδα του όζοντος. Επιτρέπει συνεπώς στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) να συνεχίσει τη δράση της σε διεθνές επίπεδο για να προστατεύσει τη στιβάδα του όζοντος και να διασφαλίσει την αποκατάστασή της.

Πεδίο εφαρμογής

Ο παρών κανονισμός καλύπτει:

  • τις ελεγχόμενες ουσίες όπως χλωροφθοράνθρακες (CFC), halons, τετραχλωράνθρακες, βρωμιούχο μεθύλιο, υδροχλωροφθοράνθρακες (HCFC), κλπ. (βλ. παράρτημα Ι)·
  • τις νέες ουσίες (βλ. παράρτημα ΙΙ)·
  • τα προϊόντα και εξοπλισμούς που περιέχουν τις εν λόγω ουσίες ή εξαρτώνται από αυτές.

Απαγορεύσεις

Απαγορεύεται η παραγωγή, η διάθεση στην αγορά και η χρήση ελεγχόμενων ουσιών ή προϊόντων και εξοπλισμών που περιέχουν τις εν λόγω ουσίες, εκτός ορισμένων χρήσεων όπως η χρήση ως πρώτη ύλη * ή ως μέσα επεξεργασίας *, ή οι εργαστηριακές χρήσεις και χρήσεις ανάλυσης.

Απαγορεύεται η διάθεση στην αγορά και η χρήση συστημάτων πυροπροστασίας και πυροσβεστήρων που περιέχουν ελεγχόμενες ουσίες, και ειδικότερα halons.

Παρεκκλίσεις

Επιτρέπεται η παραγωγή, η διάθεση στην αγορά και η χρήση ελεγχόμενων ουσιών όταν είναι πρώτες ύλες ή μέσα επεξεργασίας. Μπορούν επίσης να χρησιμοποιηθούν για εργαστηριακές χρήσεις και χρήσεις ανάλυσης. Η ετησίως επιτρεπόμενη ποσότητα περιορίζεται από σύστημα ποσοστώσεων. Οι παραγωγοί και οι εισαγωγείς πρέπει να έχουν άδεια που χορηγείται για ορισμένο χρονικό διάστημα από την αρμόδια αρχή του εκάστοτε κράτους μέλους.

Οι υδροχλωροφθοράνθρακες (HCFC) σταδιακά καταργώνται. Μετά τις 31 Δεκεμβρίου 2019 δεν επιτρέπεται η παραγωγή HCFC.

Από τις 18 Μαρτίου 2010 απαγορεύεται η χρήση μεθυλοβρωμιδίου εκτός εάν πρόκειται για καταστάσεις έκτακτης ανάγκης: για την ανακοπή αιφνίδιων επιδρομών επιβλαβών οργανισμών ή εξάρσεων ασθενειών. Ωστόσο η παρέκκλιση αυτή ισχύει για μέγιστη περίοδο 120 ημερών και για ποσότητα που δεν υπερβαίνει τους 20 τόννους.

Τα halons μπορούν να διατίθενται στην αγορά και να χρησιμοποιούνται σε χρήσεις κρίσιμης σημασίας (βλ. παράρτημα VI).

Κάθε παραγωγός ή εισαγωγέας που δικαιούται να διαθέτει στην αγορά ή να χρησιμοποιεί ελεγχόμενες ουσίες μπορεί να μεταβιβάσει το δικαίωμά του αυτό σε οποιονδήποτε άλλο παραγωγό ή εισαγωγέα των ίδιων ουσιών εντός της Κοινότητας. Κάθε μεταβίβαση πρέπει να κοινοποιείται προηγουμένως στην Ευρ. Επιτροπή.

Ένας παραγωγός μπορεί επίσης να λάβει την άδεια να υπερβεί τα καθορισμένα επίπεδα παραγωγής, με την προϋπόθεση ότι δεν υπερβαίνουν τα μέγιστα επίπεδα παραγωγής του εν λόγω κράτους μέλους.

Καθεστώς εμπορίας

Απαγορεύονται οι εισαγωγές και εξαγωγές ελεγχόμενων ουσιών ή προϊόντων και εξοπλισμού που περιέχουν ελεγχόμενες ουσίες.

Υπάρχουν ωστόσο παρεκκλίσεις για ορισμένες χρήσεις ελεγχόμενων ουσιών ή για την καταστροφή τους βάσει των κατάλληλων μεθόδων.

Απαιτείται χορήγηση άδειας για τις εισαγωγές και τις εξαγωγές. Την άδεια αυτή χορηγεί η Επιτροπή με ηλεκτρονικό σύστημα αδειοδότησης.

Έλεγχος των ουσιών

Οι επιχειρήσεις υποχρεούνται να θεσπίσουν συστήματα ανάκτησης των ελεγχόμενων ουσιών που περιέχονται:

  • σε εξοπλισμό ψύξης, κλιματισμού και αντλιών θερμότητας·
  • σε εξοπλισμό που περιέχει διαλύτες·
  • σε συστήματα πυροπροστασίας και πυροσβεστήρες.

Αφού ανακτηθούν, οι ουσίες αυτές πρέπει να ανακυκλωθούν, να αποκατασταθούν ποιοτικά ή να καταστραφούν με τρόπο οικολογικά αποδεκτό ώστε να αποφευχθεί η έκλυσή τους στην ατμόσφαιρα.

Οι επιχειρήσεις πρέπει επίσης να λαμβάνουν μέτρα για την αποφυγή του κινδύνου διαρροών ή της εκπομπής ελεγχόμενων ουσιών. Κάθε επιχείρηση που αξιοποιεί εξοπλισμούς οι οποίοι περιέχουν τις εν λόγω ουσίες πρέπει να ελέγχεται τακτικά για διαρροές. Εάν διαπιστωθεί διαρροή, η επιχείρηση οφείλει να προχωρήσει το συντομότερο δυνατόν σε διορθωτικά μέτρα και, σε κάθε περίπτωση, εντός δεκατεσσάρων ημερών από τον εντοπισμό της διαρροής.

Πλαίσιο

Η στιβάδα του όζοντος προστατεύει τους ζώντες οργανισμούς της γης από την υπεριώδη ακτινοβολία. Στη δεκαετία του 1980, οι επιστήμονες διαπίστωσαν αραίωση της στιβάδας του όζοντος στη στρατόσφαιρα, που οφειλόταν στις εκπομπές χημικών ουσιών που συντέθηκαν από τον άνθρωπο. Λόγω αυτής της καταστροφής της οζονικής στιβάδας προκαλείται αύξηση της υπεριώδους ακτινοβολίας, η οποία είναι επικίνδυνη για τον άνθρωπο προκαλώντας καρκίνο του δέρματος, αλλά και για τα οικοσυστήματα. Η διεθνής κοινότητα κινητοποιήθηκε ταχέως εγκρίνοντας αρχικά τη σύμβαση της Βιέννης το 1985 και κατόπιν το πρωτόκολλο του Μόντρεαλ το 1987.

Το πρωτόκολλο του Μόντρεαλ υποχρεώνει τους συμβαλλόμενους να καταργήσουν σταδιακά τις ουσίες που καταστρέφουν τη ζώνη του όζοντος, ακολουθώντας ένα προκαθορισμένο χρονοδιάγραμμα. Είκοσι χρόνια μετά την έγκρισή του, το πρωτόκολλο του Μόντρεαλ αποτελεί πρότυπο πολυμερούς περιβαλλοντικής συμφωνίας.

Λέξεις-κλειδιά της πράξης
  • Πρώτη ύλη: κάθε ελεγχόμενη ή νέα ουσία που υφίσταται χημική μετατροπή με διεργασία κατά την οποία η αρχική της σύνθεση μεταβάλλεται πλήρως, και της οποίας οι εκπομπές είναι ασήμαντες.
  • Μέσα επεξεργασίας: ελεγχόμενες ουσίες που χρησιμοποιούνται για χημική επεξεργασία στις εφαρμογές που απαριθμούνται στο παράρτημα ΙΙΙ.

ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ

ΠράξηΘέση σε ισχύΠροθεσμία για τη μεταφορά στο εθνικό δίκαιο των κρατών μελώνΕπίσημη Εφημερίδα
Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1005/2009

1.1.2010

30.6.2011

ΕΕ L 286 της 31.10.2009

Οι διαδοχικές τροποποιήσεις και διορθώσεις του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1005/2009 έχουν ενσωματωθεί στο βασικό κείμενο. Αυτή η ενοποιημένη έκδοση έχει μόνον αξία τεκμηρίωσης.

ΣΥΝΑΦΕΙΣ ΠΡΑΞΕΙΣ

Απόφαση 2010/209/ΕΕ της Επιτροπής, της 26ης Μαρτίου 2010, για την κατανομή των ποσοστώσεων εισαγωγής ελεγχόμενων ουσιών, για την περίοδο από 1ης Ιανουαρίου έως 31 Δεκεμβρίου 2010, κατ’ εφαρμογήν του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1005/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου [Επίσημη Εφημερίδα L 89 της 9.4.2010].

Ημερομηνία τελευταίας τροποποίησης: 09.12.2010
Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου | Σχετικά με αυτόν το δικτυακό τόπο | Αναζήτηση | Επικοινωνία | Αρχή σελίδας