RSS
Αλφαβητικό ευρετήριο
Αυτή η σελίδα διατίθεται σε 11 γλώσσες

We are migrating the content of this website during the first semester of 2014 into the new EUR-Lex web-portal. We apologise if some content is out of date before the migration. We will publish all updates and corrections in the new version of the portal.

Do you have any questions? Contact us.


Εκσυγχρονισμός των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης

Η Επιτροπή επιδιώκει να καθιερώσει μια συντονισμένη δράση σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) με σκοπό να ευνοηθεί η προσαρμογή των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης για μια καλύτερη συνεργία μεταξύ ζήτησης και προσφοράς στον τομέα της απασχόλησης.

ΠΡΑΞΗ

Ανακοίνωση της Επιτροπής της 13 Νοεμβρίου 1998: εκσυγχρονισμός των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης για την υποστήριξη της ευρωπαϊκής στρατηγικής για την απασχόληση [COM(98) 641 τελικό - Δεν έχει δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα].

ΣΥΝΟΨΗ

Οι δημόσιες υπηρεσίες απασχόλησης (ΔΥΑ) (DE) (EN) (FR) αποτελούν σημαντικό στοιχείο σε τοπικό επίπεδο για την εφαρμογή της πολιτικής για την απασχόληση. Με περισσότερα από 5.000 τοπικά γραφεία στο σύνολο της Ένωσης και 160.000 περίπου υπαλλήλους οι ΔΥΑ είναι οι άμεσοι συνομιλητές των εργοδοτών και των αιτούντων απασχόληση.

Απέναντι στις πρόσφατες εξελίξεις της αγοράς εργασίας, ένας νέος ορισμός του ρόλου των ΔΥΑ καθώς και των προτεραιοτήτων και του τρόπου λειτουργίας τους είναι απαραίτητος.

Εάν το ουσιώδες του θεσμικού πλαισίου των ΔΥΑ εξαρτάται από τα μέτρα που λαμβάνονται σε κάθε κράτος μέλος, οι υπεύθυνοι αυτών των υπηρεσιών αποφάσισαν να παρατείνουν τη διαδικασία σε ευρωπαϊκό επίπεδο εντατικοποιώντας τη συνεργασία τους, ανταλλάσσοντας την τεχνογνωσία τους και μοιράζοντας τις εμπειρίες τους, με την υποστήριξη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Κατά παράδοση, οι ΔΥΑ ασκούν τρεις λειτουργίες στην Ευρώπη:

  • παροχή πληροφοριών σχετικά με την αγορά εργασίας: συλλογή δεδομένων σχετικά με τις προσφορές απασχόλησης και τους ενδεχόμενους υποψήφιους, παροχή πληροφοριών σχετικά με τις δυνατότητες κατάρτισης ή ανακύκλωσης γνώσεων,
  • μεσιτεία: κύρια δραστηριότητα που συνίσταται στη δυνατότητα δημόσιας τοιχοκόλλησης των προσφορών απασχόλησης και στην ενθάρρυνση μιας ταχείας προσέγγισης της προσφοράς και της ζήτησης (οι ΔΥΑ των κρατών μελών φαίνεται ότι παρεμβαίνουν σε ποσοστό 10-30% του συνόλου των προσλήψεων),
  • προσαρμογή της αγοράς: οι ΔΥΑ λόγω της συμμετοχής τους στην εφαρμογή της εκάστοτε πολιτικής της αγοράς εργασίας, επιτρέπουν προσαρμογή της προσφοράς και της ζήτησης απασχόλησης.

Ο ουσιώδης χαρακτήρας των ΔΥΑ εξάρθηκε με τις κατευθυντήριες γραμμές για την απασχόληση από το 1998, στο πλαίσιο των 4 τομέων προτεραιότητας παρέμβασης:

  • απασχολησιμότητα: οι ΔΥΑ έχουν να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στον τομέα αυτό διεξάγοντας δραστηριότητες συμβούλου σχετικά με τις τεχνικές αναζήτησης απασχόλησης, την πρόσβαση στην επαγγελματική κατάρτιση, καθώς και με μια επιπλέον παροχή ενίσχυσης υπέρ ειδικών ομάδων (άτομα με ειδικές ανάγκες, εθνικές μειονότητες). Η Επιτροπή υπογραμμίζει επίσης την ανάγκη ενίσχυσης της κατάρτισης των νέων, έτσι ώστε να διευκολυνθεί η είσοδός τους στην αγορά εργασίας. Οι ΔΥΑ παρεμβαίνουν εξασφαλίζοντας τη λειτουργία συστημάτων κατάρτισης με μαθητεία, κινητοποιώντας θέσεις κατάρτισης ή ενεργώντας ως μεσάζων μεταξύ των θέσεων αυτών και των νέων εργαζομένων,
  • το πνεύμα επιχείρησης: η προώθηση της μη μισθωτής εργασίας για τους ανέργους ή τους εργαζομένους που απειλούνται με απόλυση είναι ένας από τους στόχους των ΔΥΑ. Επιπλέον οι ΔΥΑ αναπτύσσουν συμπράξεις με άλλους δημόσιους ή ιδιωτικούς οργανισμούς, έτσι ώστε να καθιερώνουν τοπικές στρατηγικές δημιουργίας θέσεων απασχόλησης που να ανταποκρίνονται στις νέες ανάγκες,
  • η προσαρμοστικότητα: έστω και αν ανάλογα με την έκταση του προβλήματος της ανεργίας το ουσιώδες των ενεργειών των ΔΥΑ αφορά τους ανέργους, αυτές εξακολουθούν να διαδραματίζουν μη αμελητέο ρόλο όσον αφορά τη διαχείριση της εξέλιξης των διαρθρώσεων επιχειρήσεων (συμμετοχή των ΔΥΑ σε διάφορα προγράμματα κατάρτισης, ανακύκλωσης και μετατροπής των εργαζομένων που βρίσκονται αντιμέτωποι με διαρθρωτικές αλλαγές και κινδυνεύουν να χάσουν τη θέση τους),
  • η ισότητα ευκαιριών: οι ΔΥΑ παρεμβαίνουν όσον αφορά την προώθηση της συμμετοχής των γυναικών στην αγορά εργασίας. Συγκεκριμένα η δράση των ΔΥΑ συνίσταται στην παροχή βοήθειας στους άνδρες και στις γυναίκες που επιθυμούν να επιστρέψουν στην ενεργό ζωή μετά μια περίοδο απουσίας, καθώς και στην καθιέρωση πολιτικών ισότητας ευκαιριών σον τομέα της απασχόλησης υπέρ ορισμένων κατηγοριών εργαζομένων (άτομα με ειδικές ανάγκες, εθνικές μειονότητες).

Οι κατευθυντήριες γραμμές για την περίοδο 2005-2008 (ολοκληρωμένη κατευθυντήρια γραμμή αριθ. 19) υπογραμμίζουν τη σημασία του συνεχούς εκσυγχρονισμού και ενίσχυσης των υπηρεσιών απασχόλησης.

Απέναντι στις ταχείες εξελίξεις της αγοράς εργασίας τόσο για τους εργαζομένους (άνοδος του επιπέδου εκπαίδευσης, αύξηση της συμμετοχής των γυναικών, γηράζον εργατικό δυναμικό κ.λπ.), όσο και για τους εργοδότες (ανάγκες εργατικού δυναμικού ικανού να προσαρμόζεται στις διαρκείς εξελίξεις της αγοράς, στις νέες μορφές οργάνωσης της εργασίας), η προσαρμογή των ΔΥΑ είναι απαραίτητη για λόγους αποτελεσματικότητας.

Οι ΔΥΑ πρέπει να αντιμετωπίσουν μια σειρά νέων προκλήσεων:

  • να ενισχύσουν τη θέση τους στους τομείς που παρουσιάζουν ισχυρό δυναμικό απασχόλησης, κυρίως στον τομέα των υπηρεσιών,
  • να αναπτύξουν τη χρησιμοποίηση των νέων τεχνολογιών της πληροφορίας και της επικοινωνίας,
  • να συμβιβάζουν τις συχνά αποκλίνουσες απαιτήσεις των εργοδοτών και των αιτούντων απασχόληση (η συστηματική και προσαρμοσμένη στο άτομο επεξεργασία των φακέλων ευνοεί την καταπολέμηση της μακροχρόνιας ανεργίας αλλά μπορεί να βλάψει τις υπηρεσίες που παρέχονται στους εργοδότες),
  • να συνάψουν σχέσεις με άλλους παρόχους υπηρεσιών: οι εμπορικές υπηρεσίες απασχόλησης υφίστανται ήδη αλλά αφορούν κυρίως ορισμένα είδη αιτούντων απασχόληση (πρόσληψη διευθυντών ή στελεχών). Έχει πρωταρχική σημασία να ορισθεί εκ νέου ο ρόλος και η αποστολή των ΔΥΑ απέναντι στους άλλους παρόχους υπηρεσιών εμπορικών ή μη: π.χ. δυνατότητα αποδέσμευσης των ΔΥΑ από δραστηριότητες που μπορούν να διεξαχθούν καλύτερα από άλλες υπηρεσίες απασχόλησης, ενδεχόμενο ανάθεσης σε εξωτερικές υπηρεσίες ορισμένων καθηκόντων,
  • να τοποθετούν σε θέσεις εργασίας αιτούντες απασχόληση και να ασκούν τη διαχείριση των επιδομάτων: στην πλειονότητα των κρατών μελών εκδηλώνεται η γενική βούληση να καθιερωθεί ένα σύστημα επιδομάτων που να συμβάλλει περισσότερο στην απασχόληση. Προς επίτευξη αυτού, είναι απαραίτητο να συσφιχθεί ο δεσμός μεταξύ της διαχείρισης των συστημάτων επιδομάτων και της παροχής υπηρεσιών απασχόλησης (εντούτοις ενδέχεται να αναφανούν δυσκολίες ανάλογα με τις πιθανές ασυμβατότητες διαχείρισης των επιδομάτων και τοποθέτησης των αιτούντων απασχόληση),
  • να εφαρμόζουν τη δημόσια πολιτική και να παρέχουν υπηρεσίες: αν η διαχείριση και η λειτουργία των ΔΥΑ τείνουν να προσεγγίζουν με εκείνες των επιχειρήσεων, η εφαρμογή μιας δημόσιας πολιτικής μπορεί να οδηγήσει σε υπερβολικό φόρτο διοικητικών και γραφειοκρατικών καθηκόντων. Συνάπτονται τακτικά συμφωνίες μεταξύ των ΔΥΑ και των υπουργείων με σκοπό το συμβιβασμό της ανάγκης εφαρμογής εθνικών πολιτικών και της ανεξαρτησίας της λειτουργίας των υπηρεσιών,
  • να καθιερώσουν κατάλληλο επίπεδο εκπροσώπησης προς όφελος των περιφερειακών και τοπικών δημόσιων αρχών, που αφοσιώνονται όλο και περισσότερο στην καταπολέμηση της ανεργίας. Αυτή η εξέλιξη πρέπει εντούτοις να συμβιβάζεται με τη διατήρηση ενός ενοποιημένου εθνικού συστήματος για τα θέματα που αφορούν π.χ. την ισότητα μεταχείρισης ή την ενοποίηση του συστήματος ασφάλισης ανεργίας,
  • προμήθεια μιας εθνικής υπηρεσίας σε ευρωπαϊκό πλαίσιο: η ανάπτυξη της διεθνούς κινητικότητας του εργατικού δυναμικού καθιστά απαραίτητη τη διαχείριση των αγορών εργασίας για μια ευρωπαϊκή προοπτική. Οι εργοδότες που ζητούν ειδικευμένο προσωπικό, με υψηλά προσόντα, πολύγλωσσο και ικανό να προσαρμόζεται στη νέα κουλτούρα και στις νέες μορφές εργασίας. Οι ΔΥΑ οφείλουν επομένως να ανταποκρίνονται σ' αυτές τις νέες ανάγκες σε συνεργασία με το δίκτυο EURES.

Οι περισσότερες ΔΥΑ άρχισαν διαδικασία εκσυγχρονισμού της οργάνωσής τους. Αυτό εκφράζεται κυρίως με μια ανάπτυξη της αποκέντρωσης και με την επέκταση του περιθωρίου κίνησης των ΔΥΑ για την συγκέντρωση των πόρων που τους χορηγούνται στην τοπική αγορά εργασίας.

Όσον αφορά το μονοπώλιο των ΔΥΑ, τα περισσότερα κράτη μέλη έχουν θέσει τέρμα σ' αυτή την κατάσταση. Άρχισαν να αναπτύσσονται δεσμοί με ιδιωτικές υπηρεσίες.

Η ευρωπαϊκή στρατηγική για την απασχόληση (ΕΣΑ) έδωσε την ευκαιρία να ενισχυθεί η διαδικασία του εκσυγχρονισμού. Πράγματι, οι ΔΥΑ αποτελούν σημαντικό μέσο για την εφαρμογή των κατευθυντήριων γραμμών ενώ τα εθνικά σχέδια δράσης (DE) (EN) (FR) τοποθετούν σαφώς τις ΔΥΑ στο κέντρο των εθνικών συστημάτων που προσφέρουν υπηρεσίες απασχόλησης.

Για να ενισχυθεί η αποτελεσματικότητα των ΔΥΑ, η ευρωπαϊκή στρατηγική προωθεί μια συντονισμένη δράση που επιτρέπει την εκπλήρωση των ακόλουθων προϋποθέσεων :

  • προαγωγή της πρόσβασης σε προσφορές απασχόλησης χάρη σε διάφορες τεχνικές μεσιτείας και βοήθειας για την ανεύρεση απασχόλησης. Αυτό συνεπάγεται την καθιέρωση και την ανάπτυξη καλών σχέσεων με τους εργοδότες και την προοδευτική μετατροπή των ΔΥΑ σε πραγματικές επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών (εκσυγχρονισμός του φάσματος υπηρεσιών, δημιουργία ειδικών γραφείων ανά επιχείρηση και ανά τομέα, βελτίωση της δημόσιας εικόνας, χρησιμοποίηση των τεχνολογιών της πληροφορίας κ.λπ.),
  • εγγύηση μιας συστηματικής διαχείρισης των φακέλων των ανέργων, πράγμα το οποίο προϋποθέτει φροντισμένη διαγνωστική των ατομικών αναγκών και στενή παρακολούθηση των αιτούντων απασχόληση καθ' όλη τη διάρκεια της εγγραφής τους σ' αυτές τις υπηρεσίες (τακτικές συνομιλίες, καθιέρωση εντύπων προσαρμοσμένων στο άτομο),
  • συμβολή στο συντονισμό του συνόλου των παρεχομένων υπηρεσιών υπέρ των αιτούντων απασχόληση, δηλαδή καθιέρωση στενού συντονισμού μεταξύ παροχής συμβουλών, μεσιτείας, πληροφόρησης και στήριξης του εισοδήματος,
  • εκμετάλλευση της συνέργιας μεταξύ των ΔΥΑ και των άλλων ενεχομένων παραγόντων με τη σύσταση δικτύων από κοινού με τις περιφερειακές και τοπικές αρχές, τους κοινωνικούς εταίρους, τα ιδρύματα επαγγελματικής εκπαίδευσης ή παροχής βοήθειας στους ανέργους,
  • προσφυγή στις ΔΥΑ με σκοπό τη διευκόλυνση της διεθνούς κινητικότητας του εργατικού δυναμικού και τη μείωση των κωλυμάτων στην ελεύθερη κυκλοφορία των εργαζομένων εντός της ΕΕ.

Η επιτυχία του εκσυγχρονισμού των ΔΥΑ απαιτεί συντονισμένες προσπάθειες σε όλα τα επίπεδα:

  • οι ΔΥΑ οφείλουν να καθιερώσουν διαδικασίες και μεθόδους εργασίας πιο αποτελεσματικές και να εκμεταλλεύονται πλήρως τις διάφορες δυνατότητες που προσφέρονται με την ευρωπαϊκή συνεργασία,
  • τα κράτη μέλη με την καθιέρωση της στρατηγικής τους για την απασχόληση πρέπει να υποστηρίξουν τον εκσυγχρονισμό των ΔΥΑ και την ανάπτυξή τους (ποιότητα του προσωπικού, σφαιρική αναδιάρθρωση των δαπανών, αποκέντρωση κ.λπ.),
  • οι κοινωνικοί εταίροι, που ήδη συμμετέχουν (σε διαφόρους βαθμούς) εδώ και ορισμένα έτη στη διαχείριση των ΔΥΑ στην πλειονότητα των κρατών μελών, διαδραματίζουν κεφαλαιώδη ρόλο στη βελτίωση της ικανότητας προσαρμογής των επιχειρήσεων και των μισθωτών τους,
  • η ΕΕ καθιέρωσε μια σειρά μέσων και προγραμμάτων τα οποία συμπληρώνουν τις προσπάθειες που έχουν αναληφθεί σε εθνικό επίπεδο (EURES, ΕΚΤ, υποστήριξη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη συνεργασία των ΔΥΑ στην Ευρώπη).
Ημερομηνία τελευταίας τροποποίησης: 20.06.2005
Ανακοίνωση νομικού περιεχομένου | Σχετικά με αυτόν το δικτυακό τόπο | Αναζήτηση | Επικοινωνία | Αρχή σελίδας