RSS
Indeks alfabetyczny
Strona dostepna w 15 jezykach
Nowe dostepne wersje jezykowe:  CS - HU - PL - RO

We are migrating the content of this website during the first semester of 2014 into the new EUR-Lex web-portal. We apologise if some content is out of date before the migration. We will publish all updates and corrections in the new version of the portal.

Do you have any questions? Contact us.


Europejski obszar uczenia się przez całe życie

Aby ułatwić proces przechodzenia do społeczeństwa opartego na wiedzy, Komisja wspiera ustanawianie strategii oraz działań szczegółowych w zakresie uczenia się przez całe życie w celu zbudowania europejskiego obszaru uczenia się przez całe życie. Ten cel stanowi kluczowy aspekt strategii lizbońskiej, w szczególności programu „Edukacja i szkolenie 2010”. Państwa członkowskie zobowiązały się do opracowania odpowiednich strategii do 2006 r.

AKT

Communication from the Commission of 21 November 2001 on making a European area of lifelong learning a reality [COM(2001) 678 final – Not published in the Official Journal] (Komunikat Komisji z dnia 21 listopada 2001 r. w sprawie urzeczywistniania europejskiego obszaru uczenia się przez całe życie [COM(2001) 678 wersja ostateczna – nieopublikowany w Dzienniku Urzędowym]).

STRESZCZENIE

Przyszłość Europy zależy od tego, w jaki sposób jej obywatele poradzą sobie z gospodarczymi i społecznymi wyzwaniami. Europejski obszar uczenia się przez całe życie umożliwi obywatelom swobodne przemieszczanie się pomiędzy formami kształcenia, zawodami, regionami i krajami w dążeniu do zdobycia wiedzy. Zatem koncepcja uczenia się przez całe życie dotyczy procesu uczenia się począwszy od edukacji przedszkolnej do etapu po przejściu na emeryturę („od kołyski aż po grób”) i obejmuje wszystkie formy kształcenia (formalne, nieformalne i pozaformalne).

W kontekście celu strategicznego określonego na posiedzeniu Rady Europejskiej w Lizbonie w marcu 2000 r. – przekształcenie Unii Europejskiej (UE) w najbardziej konkurencyjną i dynamiczną gospodarkę opartą na wiedzy na świecie – nadrzędną zasadą zintegrowanych ram współpracy politycznej „Edukacja i szkolenie 2010” jest uczenie się przez całe życie, w koordynacji z odpowiednimi elementami polityk dotyczących młodzieży, zatrudnienia, integracji społecznej i badań. Nowe zintegrowane wytyczne, przyjęte w 2005 r. w związku ze strategią lizbońską, obejmują również cel dotyczący uczenia się przez całe życie.

Aby zrealizować w Europie koncepcję uczenia się przez całe życie, wszystkie strategie muszą obejmować jako centralny aspekt kluczową rolę uczącego się, znaczenie równych szans, jakości i zapewniania odpowiednich możliwości uczenia się.

Elementy strategii uczenia się przez całe życie

Na kolejnych posiedzeniach Rady Europejskiej po posiedzeniu w Feira w 2000 r. podkreślano potrzebę wprowadzenia spójnych i kompleksowych strategii. Państwa członkowskie zobowiązały się wdrożyć takie strategie do 2006 r.

Niniejszy komunikat określa główne elementy takich strategii w celu wsparcia państw członkowskich oraz innych zainteresowanych podmiotów. Transformacja tradycyjnych systemów stanowi pierwszy krok na drodze do zapewnienia wszystkim możliwości uczenia się przez całe życie. Inne główne elementy zostały zidentyfikowane w świetle potrzeby:

  • rozwijania partnerstw na wszystkich szczeblach administracji publicznej (krajowym, regionalnym i lokalnym) oraz pomiędzy dostawcami usług edukacyjnych (szkoły, uniwersytety itp.) a szeroko rozumianym społeczeństwem obywatelskim (firmy, partnerzy społeczni, lokalne stowarzyszenia itp.),
  • określenia potrzeb ucznia i rynku pracy w kontekście społeczeństwa opartego na wiedzy (uwzględniając na przykład nowe technologie informacyjne),
  • zidentyfikowania odpowiednich zasobów poprzez zachęcanie do zwiększania publicznych i prywatnych inwestycji oraz nowych modeli inwestycyjnych,
  • ułatwienia dostępności kształcenia, w szczególności poprzez zwiększanie liczby lokalnych ośrodków kształcenia w miejscu pracy oraz ułatwianie doskonalenia zawodowego. Konieczne jest podjęcie szczególnych wysiłków na rzecz osób najmniej uprzywilejowanych, w tym osób niepełnosprawnych, mniejszości i społeczności wiejskiej,
  • stworzenia kultury uczenia się w celu zmotywowania (potencjalnych) uczniów, podniesienia poziomu uczestnictwa oraz uwidocznienia potrzeby uczenia się w każdym wieku,
  • wprowadzenia mechanizmów oceny i kontroli jakości. Z początkiem 2003 r. Komisja miała wprowadzić nagrodę dla firm, które inwestują w uczenie się przez całe życie, aby wynagrodzić i zwrócić uwagę na dobre praktyki w tym obszarze.

Priorytety działania w ramach strategii uczenia się przez całe życie

Jak podkreślono w komunikacie, aby zbudować europejski obszar uczenia się przez całe życie, konieczne jest:

  • ocenianie kształcenia. Oznacza to uznawanie formalnych dyplomów i świadectw, jak również nieformalnego i pozaformalnego wykształcenia, aby możliwe było uznawanie wszystkich jego form. Obejmuje to zwiększanie przejrzystości i spójności krajowych systemów kształcenia, przygotowanie ponadnarodowych mechanizmów gromadzenia kwalifikacji na 2003 r., określenie wspólnego systemu przedstawiania kwalifikacji (na podstawie europejskiego curriculum vitae) do końca 2002 r. oraz dobrowolne wprowadzenie dyplomów i świadectw odnoszących się do europejskiego kształcenia,
  • wzmocnienie usług w zakresie informacji i poradnictwa na poziomie europejskim. W 2002 r. Komisja miała uruchomić serwis internetowy dotyczący możliwości kształcenia na poziomie europejskim oraz europejskie forum poradnictwa promujące wymianę informacji,
  • poświęcanie więcej czasu na kształcenie. Komisja zachęca Europejski Bank Inwestycyjny do wspierania kształcenia, najlepiej poprzez stworzenie lokalnych ośrodków szkoleniowych, zwraca się do Europejskiego Funduszu Inwestycyjnego o wspieranie kapitału podwyższonego ryzyka w tym obszarze, sugeruje państwom członkowskim, aby intensywniej korzystały z Europejskiego Funduszu Społecznego oraz zobowiązuje się do przedstawienia zestawienia zachęt podatkowych w państwach członkowskich,
  • przybliżenie ofert edukacyjnych uczniom. Będzie to możliwe dzięki stworzeniu lokalnych ośrodków zdobywania wiedzy oraz zachęcaniu do szkoleń w miejscu pracy,
  • zapewnienie wszystkim możliwości zdobycia podstawowych umiejętności,
  • wspieranie badań nad innowacyjnymi metodologiami dla uczniów, instruktorów i mediatorów z uwzględnieniem rosnącej roli technologii informacyjnych i komunikacyjnych.

Komisja, Parlament Europejski oraz inne instytucje europejskie, państwa członkowskie, kraje EOG (Europejskiego Obszaru Gospodarczego), kraje kandydujące, partnerzy społeczni, organizacje pozarządowe i organizacje międzynarodowe wzywane są do współpracy w celu rozwijania koncepcji uczenia się przez całe życie. W związku z tym w komunikacie Komisji proponuje się stworzenie bazy danych obejmującej dobre praktyki, informacje i doświadczenia w tym obszarze, jak również powołanie grupy wysokiego szczebla składającej się z przedstawicieli ministerstw odpowiedzialnych za uczenie się przez całe życie w celu sprawdzenia koordynacji między różnymi poziomami w procesie podejmowania decyzji (wspólnotowym, krajowym, regionalnym i lokalnym).

Wdrożenie zostanie zapewnione poprzez programy, instrumenty, sieci oraz ograniczoną liczbę wskaźników.

Tematyka ta została poruszona na posiedzeniu Rady w Barcelonie w 2002 r. W 2003 r. Komisja przedstawiła sprawozdanie z postępów w państwach członkowskich oraz na poziomie wspólnotowym w dziedzinie uczenia się przez całe życie. Wówczas podjęto decyzję, że dotychczasowe osiągnięcia będą analizowane w sporządzanym co dwa lata sprawozdaniu z wdrożenia programu „Edukacja i szkolenie 2010”.

Kontekst

Na posiedzeniu Rady w Feira w 2000 r. zwrócono się do Komisji i państw członkowskich o określenie spójnej strategii, aby umożliwić wszystkim Europejczykom uczenie się przez całe życie. Memorandum (DA) (DE) (EL) (EN) (ES) (FR) (IT) (NL) (PT) (FI) (SV) w sprawie uczenia się przez całe życie zapoczątkowało szeroko zakrojone konsultacje na poziomie europejskim. Niniejszy komunikat jest wynikiem tej debaty, która na przełomie lat 2000 i 2001 objęła około 12 000 osób w państwach członkowskich, państwach EOG, krajach kandydujących, instytucjach wspólnotowych, organizacjach partnerów społecznych i organizacjach pozarządowych.

AKTY POWIĄZANE

Rezolucja Rady i przedstawicieli rządów państw członkowskich zebranych w Radzie dnia 21 listopada 2008 r. w sprawie lepszego uwzględniania poradnictwa przez całe życie w strategiach uczenia się przez całe życie [Dz.U. C 319 z 13.12.2008].
Ta rezolucja podkreśla potrzebę intensywniejszej realizacji polityki dotyczącej aktywnego poradnictwa w ramach krajowych strategii uczenia się przez całe życie. Określa cztery obszary priorytetowe dotyczące poradnictwa przez całe życie, które mają na celu:

  • sprzyjanie zdobywaniu przydatnych umiejętności kierowania swoją karierą,
  • ułatwienie dostępu do usług poradnictwa, w szczególności ludziom z najmniej uprzywilejowanych grup,
  • podniesienie jakości usług poradnictwa,
  • zachęcanie do koordynacji i współpracy wszystkich zainteresowanych stron na wszystkich możliwych szczeblach.

Aby udoskonalić sposoby zapewniania poradnictwa przez całe życie, należy organizować wymiany informacji na temat krajowych polityk i praktyk oraz zapewnić właściwe monitorowanie i ocenę ich realizacji. Ponadto należy w dalszym ciągu zachęcać do współpracy na szczeblu krajowym, europejskim i międzynarodowym. W tym celu można wykorzystywać program „Uczenie się przez całe życie”, europejskie fundusze strukturalne, Europejskie Centrum Rozwoju Kształcenia Zawodowego (CEDEFOP) i Europejską Fundację Kształcenia.

Zalecenie Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie kompetencji kluczowych w procesie uczenia się przez całe życie [Dz.U. L 394 z 30.12.2006].
To zalecenie przedstawia narządzie referencyjne określające kompetencje kluczowe w uczeniu się przez całe życie.

Decyzja nr 1720/2006/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 listopada 2006 r. ustanawiająca program działań w zakresie uczenia się przez całe życie [Dz.U. L 327 z 24.11.2006].

Council Resolution of 27 June 2002 on lifelong learning [Official Journal C 163 of 9.7.2002] (Rozporządzenie Rady z dnia 27 czerwca 2002 r. w sprawie uczenia się przez całe życie).

Rada z zadowoleniem przyjmuje komunikat Komisji z listopada 2001 r. w sprawie urzeczywistniania europejskiego obszaru uczenia się przez całe życie. Ponadto z zadowoleniem przyjmuje fakt, że w komunikacie uczenie się przez całe życie uznane zostało za jedną z wiodących zasad w kontekście edukacji i szkoleń.

Ostatnia aktualizacja: 03.06.2009
Informacja prawna | Informacje o tej stronie | Szukaj | Kontakt | Początek strony