RSS
Indeks alfabetyczny
Strona dostepna w 15 jezykach
Nowe dostepne wersje jezykowe:  CS - HU - PL - RO

We are migrating the content of this website during the first semester of 2014 into the new EUR-Lex web-portal. We apologise if some content is out of date before the migration. We will publish all updates and corrections in the new version of the portal.

Do you have any questions? Contact us.


Pomoc państwa na rzecz przedsiębiorstw kolejowych

Wspólnotowe wytyczne dotyczące pomocy państwa na rzecz przedsiębiorstw kolejowych precyzują zasady odnoszące się do finansowania tego typu przedsiębiorstw ze środków publicznych. Komisja pragnie wspierać proces liberalizacji sektora transportu kolejowego i dbać o to, by finansowanie ze środków publicznych przyczyniało się do rozwoju zrównoważonej mobilności w Unii Europejskiej.

AKT

Wspólnotowe wytyczne dotyczące pomocy państwa na rzecz przedsiębiorstw kolejowych [Dz.U. C 184 z 22.7.2008].

STRESZCZENIE

Celem tych wytycznych jest przekazanie wskazówek dotyczących zgodności pomocy państwa dla przedsiębiorstw kolejowych z art. 73 i 87 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską. Pomoc państwa, która zakłóca lub grozi zakłóceniem konkurencji na wspólnym rynku, jest zabroniona (art. 87 ust. 1 Traktatu WE). Przewidziane zostały jednak pewne odstępstwa, w szczególności gdy pomoc sprzyja ogólnemu rozwojowi gospodarczemu Unii Europejskiej (art. 87 ust. 3 Traktatu WE).

W art. 73 Traktatu określono ponadto, że pomoc jest zgodna z Traktatem, jeśli odpowiada potrzebom koordynacji transportu lub stanowi zwrot za wykonanie pewnych świadczeń nierozerwalnie związanych z pojęciem usługi publicznej. Pomoc odnosząca się do obowiązku użyteczności publicznej została objęta odrębnym rozporządzeniem i jest w związku z tym wyłączona z zakresu obowiązywania tych wytycznych.

Zakres

Wytyczne dotyczą przedsiębiorstw kolejowych oraz przedsiębiorstw pasażerskiego, podmiejskiego lub regionalnego transportu miejskiego w kwestii pomocy na zakup lub wymianę taboru kolejowego. Nie obejmują natomiast finansowania ze środków publicznych zarządców infrastruktury.

Wytyczne obejmują środki wsparcia przedstawione poniżej.

Wsparcie przedsiębiorstw kolejowych poprzez finansowanie infrastruktury

Komisja uważa, że ten typ finansowania może stanowić pomoc, jeśli pozwala przedsiębiorstwom czerpać pośrednie korzyści z przewagi, którą osiągają dzięki zmniejszeniu ich obciążeń budżetowych. Ważne jest zatem, aby ocenić, czy środki przeznaczone na infrastrukturę mają rzeczywiście taki efekt. Tam, gdzie korzystanie z infrastruktury jest otwarte dla wszystkich potencjalnych użytkowników w sposób uczciwy i niedyskryminujący, a opłaty za dostęp do takiej infrastruktury nalicza się zgodnie z obowiązującym prawodawstwem wspólnotowym, Komisja uznaje, że finansowanie infrastruktury ze środków publicznych nie stanowi pomocy państwa. Jeśli uznaje się, że takie finansowanie stanowi pomoc państwa, to może ono być dozwolone, o ile dana infrastruktura odpowiada potrzebom koordynacji transportu.

Pomoc na zakup lub wymianę taboru kolejowego

Komisja podkreśla konieczność inwestowania w modernizację lub wymianę floty lokomotyw i wagonów wykorzystywanych do transportu pasażerskiego. Komisja jest zdania, że takie inwestycje są nieodzowne, aby zachować konkurencyjność transportu kolejowego w stosunku do innych środków transportu, które powodują większe zanieczyszczenie, ograniczyć oddziaływanie tych środków transportu na środowisko naturalne oraz poprawić interoperacyjność sieci krajowych.

Ocena zgodności pomocy na zakup i wymianę taboru kolejowego powinna się odbywać zgodnie ze wspólnym interesem, któremu pomoc ta ma służyć. W tym względzie Komisja stosuje zasady określone dla następujących kategorii pomocy:

Anulowanie długów przez państwa w celu wsparcia finansowego przedsiębiorstw kolejowych

Komisja odnotowuje, że poziom zadłużenia wielu przedsiębiorstw kolejowych pozostaje bardzo wysoki, szczególnie w państwach członkowskich, które przystąpiły do UE w 2004 r., czego efektem jest ograniczenie ich zdolności inwestycyjnych. W określonych okolicznościach anulowanie długu można uznać za pomoc zgodną ze wspólnym rynkiem, jeśli ma ona na celu złagodzenie przejścia na otwarty rynek kolejowy bez nadmiernego zakłócania konkurencji i handlu między państwami członkowskimi.

Pomoc na restrukturyzację przedsiębiorstw kolejowych

Zgodność pomocy państwa na restrukturyzację zagrożonych firm z sektora kolejowego ze wspólnym rynkiem ocenia się na podstawie wytycznych z 2004 r. dotyczących pomocy na restrukturyzację. Pomimo tego, że wytyczne nie przewidują odstępstw dla przedsiębiorstw kolejowych, Komisja uważa, że zważywszy na trudności europejskiego rynku kolejowych przewozów towarowych, we wspólnym interesie jest, aby pomoc przyznawana zagrożonym przedsiębiorstwom kolejowym była w określonych okolicznościach uznawana za zgodną z Traktatem. Odstępstwa będą stosowane na określonych warunkach, wyłącznie do działów towarowych przedsiębiorstw kolejowych i na restrukturyzację zgłoszoną przed 1 stycznia 2010 r.

Pomoc na koordynację transportu

Pojęcie „koordynacji transportu” użyte w art. 73 Traktatu oznacza interwencję władz państwowych w celu pokierowania we wspólnym interesie rozwojem sektora kolejowego. Pomoc na koordynację transportu może mieć kilka form:

  • pomoc na cele korzystania z infrastruktury,
  • pomoc na ograniczenie kosztów zewnętrznych, mająca zachęcać do zmiany transportu drogowego na kolejowy,
  • pomoc na rzecz interoperacyjności oraz, jeżeli odpowiada to potrzebom koordynacji transportu, pomoc na rzecz zwiększenia bezpieczeństwa, usunięcia barier technicznych i zmniejszenia uciążliwości wynikających z hałasu,
  • pomoc na działalność badawczą i rozwojową odpowiadającą potrzebom koordynacji transportu.

Komisja przedstawia szczegółowo metodę określania kosztów kwalifikowanych oraz warunki konieczne do tego, by pomoc ta spełniała kryteria zgodności, o których mowa w art. 73 Traktatu. Pomoc na cele korzystania z infrastruktury, ograniczenie kosztów i interoperacyjność uznaje się za zgodną, jeśli jest konieczna i proporcjonalna.

Pomoc na badania i rozwój podlega odrębnym przepisom określonym w art. 9 rozporządzenia w sprawie obowiązku użyteczności publicznej. Do tego rodzaju pomocy odnoszą się przepisy wspólnotowe dotyczące pomocy państwa na badania, rozwój i innowacje.

Gwarancje państwowe dla przedsiębiorstw kolejowych

Ogłoszenie Komisji w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu WE do pomocy państwa w formie gwarancji określa wymogi prawne odnoszące się do gwarancji państwa, między innymi w dziedzinie transportu kolejowego.

Wykonanie

Wytyczne dotyczą każdej pomocy, zgłoszonej czy też nie, od dnia 22 lipca 2008 r. Państwa członkowskie muszą zmodyfikować swoje dotychczasowe programy pomocy, tak aby były one zgodne z wytycznymi najpóźniej do 22 lipca 2010 r.

Kontekst

Wspólnota Europejska prowadzi politykę rewitalizacji sektora kolejowego poprzez tworzenie warunków sprzyjających konkurencji na rynkach usług transportu kolejowego, zachęcając do harmonizacji technologicznej europejskich sieci kolejowych oraz udzielając wsparcia finansowego w ramach programu TEN-T i funduszy strukturalnych.

Ostatnia aktualizacja: 02.10.2008
Informacja prawna | Informacje o tej stronie | Szukaj | Kontakt | Początek strony