Powołano pewną liczbę specjalistycznych i zdecentralizowanych agencji UE, które mają wspierać Państwa Członkowskie UE i ich obywateli. Agencje te są odpowiedzią na dążenie do rozproszenia geograficznego i potrzebę sprostania nowym zadaniom natury prawnej, technicznej i/lub naukowej. Agencje UE dzielą się na cztery różne kategorie:
-
Agencje wspólnotowe
Agencja wspólnotowa jest organem podlegającym europejskiemu prawu publicznemu; różni się ona od instytucji wspólnotowych (Rady, Parlamentu, Komisji itd.) oraz posiada własną osobowość prawną. Ustanowiona jest na mocy aktu prawa wtórnego w celu wykonywania bardzo konkretnych zadań technicznych, naukowych lub zarządczych w domenie wspólnotowej Unii Europejskiej (I filar UE).
-
Agencje ds. Wspólnej Polityki Zagranicznej i BezpieczeństwaAgencje powołano w celu wykonywania ściśle określonych zadań technicznych, naukowych lub zarządczych w ramach Wspólnej Polityki Zagranicznej i Bezpieczeństwa Unii Europejskiej (II filar UE).
-
Agencje ds. współpracy policyjnej i sądowej w sprawach karnychInną grupę agencji powołano, aby pomagać Państwom Członkowskim UE we współpracy w walce z międzynarodową przestępczością zorganizowaną. Współpraca w sprawach karnych stanowi III filar UE.
-
Agencje wykonawczeAgencje wykonawcze to organizacje ustanowione zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 58/2003 (Dz.U. 11 z 16.1.2003)
w celu powierzenia im niektórych zadań odnoszących się do zarządzania jednym lub więcej programami wspólnotowymi. Agencje te powołane są na czas określony. Muszą się znajdować w miejscu siedziby Komisji Europejskiej (Bruksela lub Luksemburg)
-
Agencje i organy Euratomu
Organy te utworzono, aby umożliwić osiągnięcie celów określonych w Traktacie ustanawiającym Europejską Wspólnotę Energii Atomowej (EURATOM).Celem traktatu jest koordynacja programów naukowo-badawczych państw członkowskich w zakresie pokojowego wykorzystania energii jądrowej, udostępnienie zasobów wiedzy oraz infrastruktury i środków finansowych przeznaczonych na działania w tej dziedzinie, a także zapewnienie wystarczającej ilości energii jądrowej i bezpieczeństwa jej dostaw.