De Europese vlag is niet alleen het symbool van de Europese Unie, maar ook van de eenheid en de identiteit van Europa in bredere zin. De cirkel van gouden sterren staat voor de solidariteit en de harmonie tussen de volkeren van Europa.

Het aantal sterren heeft niets te maken met het aantal lidstaten. Er zijn twaalf sterren omdat dit cijfer traditioneel een symbool is van perfectie, volledigheid en eenheid. De vlag blijft dan ook dezelfde, ongeacht de uitbreidingen van de EU.

Geschiedenis van de vlag

De geschiedenis van de vlag gaat terug tot 1955. Op dat ogenblik bestond enkel de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal met zes lidstaten. Verschillende jaren eerder was echter een ander orgaan opgericht dat meer leden telde - de Raad van Europa   - en dat zich bezighield met de bescherming van de mensenrechten en de bevordering van de Europese cultuur.

De Raad van Europa wilde een eigen symbool. Na uitgebreid overleg werd het huidige embleem gekozen - een cirkel met twaalf gouden sterren op een blauwe achtergrond. In verschillende tradities is twaalf het symbolisch cijfer voor volledigheid. Het stemt uiteraard ook overeen met het aantal maanden in een jaar en het aantal uren op een klok. De cirkel is onder andere het symbool van de eenheid.

De Raad van Europa riep later de andere instellingen op om dezelfde vlag te gebruiken en in 1983 stemde het Europees Parlement hiermee in. Ten slotte kozen de staatshoofden en regeringsleiders van de EU in 1985 de vlag als officieel embleem van de Europese Unie die in die tijd nog de Europese Gemeenschappen werd genoemd.

Sedert begin 1986 is de vlag het symbool van alle Europese instellingen.
De Europese vlag is het enige embleem van de Europese Commissie - de uitvoerende macht van de EU. De andere instellingen hebben, naast de Europese vlag, ook een eigen embleem.