Στις 9 Μαΐου 1950, ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών Ρομπέρ Σουμάν διακήρυξε
για πρώτη φορά δημοσίως τις ιδέες που οδήγησαν στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Έτσι,
η 9η Μαΐου εορτάζεται ως η ημερομηνία γέννησης της ΕΕ.

1.Το Μάιο του 1950, η διακήρυξη Schuman πρότεινε την ίδρυση μιας Ευρωπαϊκής Κοινότητας Άνθρακα και Χάλυβα  (ΕΚΑΧ), η οποία έγινε πραγματικότητα με τη συνθήκη του Παρισιού στις 18 Απριλίου 1951. Το γεγονός αυτό δημιούργησε μια κοινή αγορά άνθρακα και χάλυβα μεταξύ των έξι ιδρυτικών κρατών (Βέλγιο, Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, Γαλλία, Ιταλία, Λουξεμβούργο και Κάτω Χώρες). Στόχος, μετά το τέλος του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου, ήταν η διασφάλιση της ειρήνης ανάμεσα σε νικητές και ηττημένους και η συμφιλίωση των χωρών επί ίσοις όροις με τη συνεργασία τους μέσα σε ένα κοινό θεσμικό πλαίσιο.

2. Στη συνέχεια, στις 25 Μαρτίου 1957 με τη Σσυνθήκη της Ρώμης, τα έξι κράτη μέλη αποφάσισαν να οικοδομήσουν μια Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα(ΕΟΚ) που θα είχε ως βάση μια ευρύτερη κοινή αγορά, η οποία θα κάλυπτε ένα μεγάλο φάσμα αγαθών και υπηρεσιών. Οι δασμοί μεταξύ των έξι χωρών καταργήθηκαν πλήρως την 1η Ιουλίου 1968 και οι κοινές πολιτικές, ιδίως η εμπορική και η γεωργική, τέθηκαν επίσης σε εφαρμογή κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1960.

3. Το εγχείρημα στέφθηκε με τέτοια επιτυχία ώστε η Δανία, η Ιρλανδία και το Ηνωμένο Βασίλειο αποφάσισαν να ενταχθούν στην Κοινότητα. Η πρώτη διεύρυνση, με την οποία τα μέλη της Κοινότητας αυξήθηκαν από έξι σε εννέα, πραγματοποιήθηκε το 1973. Παράλληλα, εφαρμόστηκαν νέες κοινωνικές και περιβαλλοντικές πολιτικές και το 1975 ιδρύθηκε το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ).

4. Τον Ιούνιο του 1979 έγινε ένα ουσιαστικό βήμα για την Ευρωπαϊκή Κοινότητα, με την πραγματοποίηση των πρώτων εκλογών για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο με άμεση και καθολική ψηφοφορία. Οι εκλογές αυτές πραγματοποιούνται κάθε πέντε χρόνια.

5. Το 1981, στην Κοινότητα προσχώρησε η Ελλάδα και το 1986 ακολούθησαν η Ισπανία και η Πορτογαλία. Το γεγονός αυτό ενίσχυσε σημαντικά την παρουσία της Κοινότητας στη νότια Ευρώπη και έκανε επιτακτική την ανάγκη επέκτασης των περιφερειακών προγραμμάτων βοήθειας.

6. Η παγκόσμια οικονομική ύφεση στις αρχές της δεκαετίας του 1980 δημιούργησε ένα κλίμα «ευρωσκεπτικισμού». Όμως, οι ελπίδες αναζωπυρώθηκαν το 1985 όταν η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με Πρόεδρο τον Ζακ Ντελόρ, δημοσίευσε μια Λευκή Βίβλο που περιλάμβανε ένα χρονοδιάγραμμα για την ολοκλήρωση της ευρωπαϊκής ενιαίας αγοράς μέχρι την 1η Ιανουαρίου 1993. Αυτός ο φιλόδοξος στόχος διατυπώθηκε στην Ενιαία Ευρωπαϊκή Πράξη που υπογράφηκε το Φεβρουάριο του 1986 και τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιουλίου 1987.

7. Η πολιτική διάρθρωση της Ευρώπης άλλαξε ριζικά μετά την πτώση του Τείχους του Βερολίνου, το 1989. Το γεγονός αυτό οδήγησε στην επανένωση της Γερμανίας τον Οκτώβριο του 1990 και την επάνοδο της δημοκρατίας στις χώρες της κεντρικής και ανατολικής Ευρώπης, καθώς απελευθερώθηκαν από τη σοβιετική κηδεμονία. Η ίδια η Σοβιετική Ένωση έπαψε να υφίσταται το Δεκέμβριο του 1991.

Παράλληλα, τα κράτη μέλη διαπραγματεύονταν τη νέα Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία εγκρίθηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Μάαστριχτ, αποτελούμενο από προέδρους ή/και πρωθυπουργούς, στο Μάαστριχτ το Δεκέμβριο του 1991. Η Συνθήκη αυτή τέθηκε σε εφαρμογή την 1η Νοεμβρίου 1993. Προσθέτοντας νέους τομείς διακυβερνητικής συνεργασίας στο υφιστάμενο κοινοτικό σύστημα, η Συνθήκη δημιούργησε την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ).

8. Η νέα αυτή ευρωπαϊκή δυναμική και η αλλαγή της γεωπολιτικής κατάστασης της ηπείρου οδήγησαν τρεις ακόμη χώρες – την Αυστρία, τη Φινλανδία και τη Σουηδία – να προσχωρήσουν στην ΕΕ την 1η Ιανουαρίου 1995.

Το Τείχος του Βερολίνου έπεσε το 1989 και οι παλαιότερες διαιρέσεις εντός
της ευρωπαϊκής ηπείρου σταδιακά εξαφανίστηκαν.

9. Τότε, η ΕΕ συνέχιζε την πορεία της προς το θεαματικότερο επίτευγμά της μέχρι εκείνη τη στιγμή, τη δημιουργία ενός ενιαίου νομίσματος . Το ευρώ άρχισε να χρησιμοποιείται στις οικονομικές συναλλαγές (πλην των μετρητών) το 1999, ενώ χαρτονομίσματα και κέρματα κυκλοφόρησαν τρία χρόνια αργότερα στις 12 χώρες της ευρωζώνης. Το ευρώ είναι πλέον ένα σημαντικό διεθνές νόμισμα για πληρωμές και δημιουργία αποθεμάτων μαζί με το αμερικανικό δολάριο.

Οι Ευρωπαίοι βρίσκονται αντιμέτωποι με την παγκοσμιοποίηση. Οι νέες τεχνολογίες και η ολοένα αυξανόμενη χρήση του Διαδικτύου μεταμορφώνουν τις οικονομίες, αλλά δημιουργούν και κοινωνικές και πολιτισμικές προκλήσεις.

Το Μάρτιο του 2000, η ΕΕ ενέκρινε τη ‘στρατηγική της Λισαβόνας’ για τον εκσυγχρονισμό της ευρωπαϊκής οικονομίας ώστε να μπορεί να ανταγωνιστεί άλλους σημαντικούς παράγοντες στη διεθνή αγορά, όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι νέες βιομηχανικές χώρες. Η στρατηγική της Λισαβόνας περιλαμβάνει την ενθάρρυνση της καινοτομίας και των επιχειρηματικών επενδύσεων και τον εκσυγχρονισμό των εκπαιδευτικών συστημάτων της Ευρώπης προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι ανάγκες της κοινωνίας της πληροφορίας.

Ταυτόχρονα, η ανεργία και το αυξανόμενο κόστος των συντάξεων ασκούν πίεση στις εθνικές οικονομίες των κρατών μελών, γεγονός που καθιστά τις μεταρρυθμίσεις ολοένα και πιο αναγκαίες. Οι ψηφοφόροι αναμένουν όλο και περισσότερο από τις κυβερνήσεις τους να βρουν πρακτικές λύσεις σε αυτά τα προβλήματα.

10. Αμέσως μετά τη διεύρυνσή της, η Ευρωπαϊκή Ένωση με 15 πλέον κράτη μέλη εισήλθε σε διαδικασία μιας νέας διεύρυνσης άνευ προηγουμένου . Στα μέσα της δεκαετίας του 1990, οι χώρες του πρώην σοβιετικού μπλοκ (Βουλγαρία, Τσεχική Δημοκρατία, Ουγγαρία, Πολωνία, Ρουμανία και Σλοβακία), οι τρεις χώρες της Βαλτικής που ανήκαν στη Σοβιετική Ένωση (Εσθονία, Λετονία, Λιθουανία), μία εκ των δημοκρατιών της πρώην Γιουγκοσλαβίας (Σλοβενία) και δύο χώρες της Μεσογείου (Κύπρος και Μάλτα) άρχισαν να χτυπούν την πόρτα της ΕΕ.

Η ΕΕ χαιρέτισε αυτή την ευκαιρία για την εξασφάλιση της σταθερότητας της ευρωπαϊκής ηπείρου και την επέκταση των οφελών της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης και σε αυτές τις νεαρές δημοκρατίες. Οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις άρχισαν το Δεκέμβριο του 1997. Η διεύρυνση της ΕΕ σε 25 κράτη μέλη έγινε την 1η Μαΐου 2004 όταν 10 από τις 12 υποψήφιες χώρες προσχώρησαν στην Ένωση. Η Βουλγαρία και η Ρουμανία ακολούθησαν τον Ιανουάριο του 2007.