I. Il-paċi u l-istabbiltà

Qabel ma saret għan politiku reali, l-idea li l-Ewropa tingħaqad kienet biss ħolma fl-imħuħ tal-filosfi u tal-viżjonarji. Victor Hugo, pereżempju, kien jimmaġina ‘Stati Uniti ta’ l-Ewropa’ paċifiċi spirati minn ideali umanistiċi. Il-ħolma spiċċat fix-xejn minħabba l-gwerer terribbli li ħarbtu l-kontintent matul l-ewwel nofs tas-seklu 20.

Madankollu, mit-tifrik tat-Tieni Gwerra Dinjija, bdiet tixref tip ġdid ta’ tama. Dawk li kienu rreżistew ir-reġimi totalitarji matul il-gwerra kienu ddeterminati li jtemmu l-mibegħda u r-rivalità internazzjonali fl-Ewropa u joħolqu l-kondizzjonijiet għal paċi dejjiema. Bejn l-1945 u l-1950, grupp ta’ statisti kuraġġużi, inklużi Robert Schuman, Konrad Adenauer, Alcide de Gasperi u Winston Churchill, ipprovaw jipperswadu lill-popli tagħhom biex jidħlu f’era ġdida. Fl-Ewropa tal-Punent kellhom jinħolqu strutturi ġodda, ibbażati fuq interessi komuni u mibnija fuq trattati li jiggarantixxu is-supremazija tad-dritt u l-ugwaljanza bejn il-pajjiżi kollha.

Robert Schuman (Ministru għall-Affarijiet Barranin Franċiż) ħa idea li oriġinarjament kienet ta’ Jean Monnet u, fid-9 ta’ Mejju 1950, ippropona li tiġi stabbilita Komunità Ewropea tal-Faħam u l-Azzar (KEKA). F’pajjiżi li darba kienu jiġġieldu kontra xulxin, il-produzzjoni tal-faħam u ta’ l-azzar kellha tinġabar flimkien taħt Awtorità Għolja komuni. B’mod prattiku imma wkoll ferm simboliku, il-materja prima tal-gwerra kienet qed titbiddel fi strumenti ta’ rikonċiljazzjoni u ta’ paċi.

II. L-Ewropa għal darb’oħra flimkien

L-Unjoni Ewropea nkoraġġiet l-unifikazzjoni tal-Ġermanja wara l-waqgħa tal-Ħajt ta’ Berlin fl-1989. Meta fl-1991 sfaxxa l-imperu Sovjetiku, il-pajjiżi eks-Komunisti ta’ l-Ewropa Ċentrali u tal-Lvant, wara għexieren ta’ snin taħt il-madmad awtoritarju tal-Patt ta’ Varsavja, iddeċidew li l-ġejjieni tagħhom kien jinsab fi ħdan il-familja tan-nazzjonijiet demokratiċi Ewropej.

Il-proċess tat-tkabbir ikompli sal-lum. F’Ottubru 2005 nfetħu n-negozjati għad-dħul tat-Turkija u tal-Kroazja, filwaqt li diversi pajjiżi fil-Balkani rħewlha għal għonq it-triq li xi darba tista’ twassal għal sħubija fl-UE.

III. Is-sikurezza u s-sigurtà

L-Ewropa fis-seklu 21 għadha tiffaċċja kwistjonjiet ta’ sikurezza u ta’ sigurtà. L-UE trid tieħu azzjoni effettiva biex tiżgura s-sikurezza u s-sigurtà tal-membri tagħha. Trid taħdem b’mod kostruttiv mar-reġjuni li jinsabu eżatt lil hinn mill-fruntieri tagħha: il-Balkani, l-Afrika ta’ Fuq, il-Kawkasu u l-Lvant Nofsani. Trid ukoll tħares l-interessi militari u strateġiċi tagħha billi taħdem ma’ l-alleati tagħha, speċjalment fi ħdan in-NATO, u billi tiżviluppa politika ġenwina u komuni għas-sigurtà u għad-difiża ta’ l-Ewropa.

Is-sigurtà interna u dik esterna huma ż-żewġ naħat ta’ l-istess munita. Il-ġlieda kontra t-terroriżmu u kontra l-kriminalità organizzata teħtieġ li l-qawwiet tal-pulizija tal-pajjiżi kollha ta’ l-UE jaħdmu flimkien mill-qrib. Li l-UE ssir ‘żona ta’ libertà, sigurtà u ġustizzja’ fejn kulħadd għandu aċċess indaqs għall-ġustizzja u huwa mħares bl-istess mod mil-liġi hija sfida ġdida li teħtieġ kooperazzjoni mill-qrib fost il-gvernijiet. Entitajiet bħall-Europol, l-Uffiċċju Ewropew tal-Pulizija, u l-Eurojust, li jippromwovi l-kooperazzjoni bejn il-prosekuturi, l-imħallfin u l-uffiċjali tal-pulizija f’pajjiżi differenti ta’ l-UE, għandhom ukoll rwol aktar attiv u effettiv.

IV. Is-solidarjetà ekonomika u soċjali

L-Unjoni Ewropea nħolqot biex tintlaħaq il-mira politika tal-paċi, imma d-dinamiżmu u s-suċċess tagħha jirriżulta mill-involviment tagħha fl-ekonomija.

Fil-pajjiżi ta’ l-UE joqogħdu dejjem aktar l-iżgħar perċentwali tal-popolazzjoni dinjija. Għalhekk il-pajjiżi jridu jkomplu jaħdmu flimkien jekk iridu jiżguraw irwieħhom minn tkabbir ekonomiku u jkunu jistgħu jikkompetu ma’ ekonomiji ewlenija oħrajn fid-dinja. L-ebda pajjiż individwali ta’ l-UE mhu biżżejjed b’saħħtu biex jimxi waħdu fil-kummerċ dinji. Is-suq uniku Ewropew jipprovdi lil kumpaniji bi pjattaforma vitali minfejn jikkompetu b’mod effettiv fis-swieq dinjija.

Imma kompetizzjoni ħielsa ma’ l-Ewropa kollha trid tkun ibbilanċjata minn solidarjetà ma’ l-Ewropa kollha. Dan għandu benefiċċji tanġibbli għaċ-ċittadini Ewropej: meta jsiru vittmi ta’ għargħar u ta’ diżastri naturali oħra, jirċievu għajnuna mill-baġit ta’ l-UE. Il-Fondi Strutturali, li huma mmaniġġjati mill-Kummissjoni Ewropea, jinkoraġġixxu u jissupplimentaw l-isforzi ta’ l-awtoritajiet nazzjonali u reġjonali ta’ l-UE biex jitnaqqsu l-inugwaljanzi bejn il-partijiet differenti ta’ l-Ewropa. Il-flus li jiġu mill-baġit ta’ l-UE u s-self mill-Bank Ewropew ta’ l-Investiment (EIB) jintużaw biex tittejjeb l-infrastruttura Ewropea tat-trasport (pereżempju, biex ikun estiż in-netwerk ta’ l-awtostradi u tal-binarji tal-ferroviji b’veloċità għolja), biex b’hekk ikun provdut aċċess aħjar għar-reġuni l-aktar imbiegħda u jingħata spinta lill-kummerċ trans-Ewropew. Is-suċċess ekonomiku ta’ l-UE se jitkejjel parzjalment bil-kapaċità tas-suq uniku tagħha ta’ nofs biljun konsumatur li jkun ta’ benefiċċju għall-akbar numru possibbli ta’ persuni u ta’ negozji.

V. L-identità u d-diversità f’dinja globalizzata

Is-soċjetajiet post-industrijali ta’ l-Ewropa qed isiru dejjem aktar kumplessi. L-istandards ta’ għajxien kibru b’mod stabbli, imma għad hemm distakki sinifikanti bejn is-sinjuri u l-foqra. It-tkabbir wessa’ d-distakk peress li xi pajjiżi ssieħbu bi standards ta’ għajxien li huma taħt il-medja ta’ l-UE. Huwa importanti li l-pajjiżi ta’ l-UE jkomplu jaħdmu flimkien biex iċekknu d-distakk.

Imma dawn l-isforzi ma sarux billi ġew kompromessi l-karatteristiċi kulturali jew lingwistiċi separati tal-pajjiżi ta’ l-UE. Anzi – ħafna attivitajiet ta’ l-UE għinu biex jinħoloq tkabbir ekonomiku ġdid ibbażat fuq speċjalitajiet reġjonali u fuq id-diversità rikka ta’ tradizzjonijiet u kulturi.

Magħquda fid-diversità – sinjal tat-toroq b’żewġ ilsna f’Malta.

Nofs seklu ta’ integrazzjoni Ewropea wera li l-UE kollha hija akbar mis-somma tal-partijiet tagħha: għandha aktar influwenza ekonomika, soċjali, teknoloġika, kummerċjali u politika milli kieku l-Istati Membri tagħha kellhom jaġixxu b’mod individwali. Hemm valur miżjud meta jaġixxu flimkien u jitkellmu b’leħen wieħed bħala l-Unjoni Ewropea.

Għaliex?

• Għaliex l-UE hija l-akbar setgħa kummerċjali fid-dinja u għalhekk għandha rwol deċiżiv fin-negozjati internazzjonali, bħal dawk fl-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ (WTO) li tinkludi 149 pajjiż, kif ukoll fl-implimentazzjoni tal-protokoll ta’ Kyoto dwar it-tniġġis ta’ l-arja u l-bidla fil-klima;
• Għaliex tieħu pożizzjoni ċara dwar kwistjonijiet sensittivi li jaffettwaw lill-persuni normali, bħall-ħarsien ambjentali, ir-riżorsi rinnovabbli ta’ l-enerġija, il-‘prinċipju ta’ prekawzjoni’ fis-sikurezza ta’ l-ikel, l-aspetti etiċi tal-bijoteknoloġija u l-ħtieġa li jitħarsu l-ispeċijiet li qegħdin fil-periklu li jinqerdu;
• Għaliex nediet inizjattivi importanti għall-iżvilupp sostenibbli fuq il-pjaneta kollha, b’konnessjoni mas-‘Samit Dinji’ fl-2002 f’Johannesburg.

TMissirijietna kienu jgħidu ‘fl-għaqda hemm is-saħħa’ u dan għadu rilevanti bħal qatt qabel għall-Ewropej ta’ llum. Imma l-proċess ta’ l-integrazzjoni Ewropea ma ħonoqx il-modi differenti ta’ għajxien, it-tradizzjonijiet u l-kulturi tal-popli Ewropej. Tabilħaqq, l-UE tagħmel mid-diversità tagħha wieħed mill-valuri ewlenin tagħha.